سيد احمد على خسروى
275
راهنماى داروهاى تندرستى ( فارسى )
در حبس اسهال بدان از چيزهائى كه دفع اسهال مىكند غذاهاى غليظ است اگر اسهال در امزجه بارده شد بخورانند به مريض از برنج طبخ شده با رشته بوىداده و بخورانند با اين غذا از مربّاى بالنك و پوست پسته و اگر در امزجه حارّه شد بخورانند به مريض از غذاهاى كه طبخ شده باشد از برنج و سماق و و عدس و بخورانند ايضا از كته با ماست و اگر در مزاجهاى سرد عطش ظاهر شود بخورند از شربت به و اگر اين عطش در مزاجهاى گرم عارض شود بخورند از دوغ و از شربت ربّ انار و ربّ غوره و از ادوية در مزاجهاى سرد بخورند از دواهاى گرم مزاج و غليظ مانند رازيانه بوىداده و تخم كرفس بوىداده و كنجد سياه بوىداده بانضمام حبهاى افيونى مانند حبّ نشاط مذكور و در مزاجهاى گرم بخورند از تخم خشخاش و بلّوط و بارهنك بوىداده بضميمه از حبهاى افيونى ( ترياك ) و از چيزهائى كه قطع اسهال مىكند خواب است و اگر با اسهال سرفه شد از حموضات يعنى ترشيها پرهيز لازم است و بايد دواهائى را كه در اسهال شكم استعمال مىكنند ضم كنند به آنها از ادوية لعابية مثل صمغ عربى و كتيراى گون و از حبسكنندههاى اسهال حمّام و مشت و مال دادن بدن و ماليدن دواهاى گرم قابض بالاى شكم و يا سرد قابض چنانچه جداگانه ذكر خواهد شد و اگر پنير كهنه را بشويند با آب تا نمكش برود و بخشكانند و صبح و عصر يك كفى از آن ميل كنند بهترين قوابض است از براى اسهال شكم و اگر بخورانند در اطفال از گردوى كبابشده قطع اسهال آنان مىكند و اگر مقدار پنج نخود از شيردان بزغاله بخورانند بطفل اسهالش را قطع مىنمايد و اگر از شيردان خرگوش كه خشك كرده باشند و كوبيده باشند مقدار پنج نخود بطفل با آب گرم داخل كنند و بخورانند در ساعت قطع مىنمايد و اگر از شيردان خرگوش خشك كرده مقدار يك مثقال به صاحبان اسهال بدهند قطع مىنمايد و در اطفال بخورانند ابتدا روزى چهار نخود و از چيزهائى كه حبس اسهال مىكند قرصهاى گلنار