در اتّصال شغاف بقلب اما اتصال شغاف قلب بقلب اين است كه گاهى در اثر ورم غلاف قلب غلاف كه بتوسّط پردها و رباطها كه در چند نقطه بقلب متّصل مىكردند ممكن است اين اتّصال بسيار شود و سبب جسبيدن غلاف بقلب گردد و نيز در اثر تنگى فضاء بين غلاف و قلب و آمدن فشار بقلب هر ترفى يعنى عظم قلب عارض گردد و مىآيد كمى بعد از اين و گفته‌اند علامت اين اتصال شغاف بقلب انخفاضى است كه در حين انقباض قلب در جدار صدر مرئى مىشود و ديده مىشود در موضع قلب تقريبا يك نقطه منقبض شده و علاج اين همان علاجى است كه در ورم شغاف ذكر شد از كم كردن خون بفصد و زلو و ارسال جواذب بموضع قلب در هيپرترفى قلب بدان كه متجدّدين از اطباء قائلند باينكه قلب بزرگ مىشود و به اين عظم قلب هيپرترفى مىگويند و گفته‌اند وزن طبيعى قلب مختلف است از چهل و هشت الى شصت مثقال مىرسد و در حال عظم به صد الى دويست مثقال خواهد رسيد و علامت عظم قلب خفقان و عسر نفس و قلق و اضطراب است و سبب اين بعضى اوقات اسباب هاى گذشته است مانند ورم غلاف و غيره و بعضى اوقات از كنژستيون يعنى ريختن خون و ميل خون بعضو قلب حاصل مىشود و از علامات عظم قلب صوت ماتية ؟ ؟ ؟ مىباشد يعنى صداى گرفته بخصوص هر دو بطن بزرگ شوند و علاج آن اگر از كنژستيون باشد