سيد احمد على خسروى
191
راهنماى داروهاى تندرستى ( فارسى )
در علامات و معالجات كيسه نفطه ريه است اما كيسه نفطه كه در رية و غشاء جنب ظاهر مىگردد علامت آن سرفه ابتداء خشك بعد سرفه رطب مىگردد و ضيق النّفس و اين ضيق النفس كم و زياد مىگردد برحسب بزرگ و كوچك بودن كيسه نفطه و نفث الدّم پىدرپى و درد هميشه و نفث آن بعد از قليل زمانى داراى اغشية مىباشد و طبقهطبقه خارج مىگردد و گاهى در خروج قطعههاى رية با نفث جاى آنها باز مىماند و جراحت كرده مانند سل و مىكشد و گفتهاند گوسفندهائى كه در نمكزار چرا مىكنند به اين كيسه نفطه رية مبتلا مىشوند و در علاج آن كلرور سديم و ادوية زيبقيّة را نافع دانستهاند و مقيئ در اين مرض بسيار نافع است و نيز گفتهاند اگر كيسههاى نفطه بكنار رية در نزديك جدار صدر باشد بايد به عمل جرّاحى سينه را شكافت و آنها را از رية جدا ساخت و بيرون آورد به اين طريق كه بعد از شكافتن كيسه را با انبرى گرفته خارج كنند در عظم و صغر و انفيزم پيرى امّا عظم يعنى بزرگ شدن رية تشخيص آن گفتهاند مشرّحين جديده در حال حيوة مشكل است و علاجى براى آن ذكر نكردهاند اما صغر رية و انفيزم پيرى نوشتهاند اين مرض در پيران ظاهر مىشود يعنى آن حالتى كه خيلى خميده شوند و در مقابل آن ساير اعضاء هم مانند پرده جنب و غيره نيز كوچك و ضعيف كردند و علامت اين دو كوچك شدن حجم رية و فقدان تدريجى نسيج رية با ضعف شديد و چون اكسيژن كما ينبغى به خون نمىرسد لبها و صورت