در انواع ذات الرّيه است از سينه و از عمق بناحيه نفس و پشت و نمىتواند مريض به پشت بخوابد و سرخى وجنتين و انتفاخ آن مثل اينكه رنگ شده باشند از خون و تهيّج ؟ ؟ ؟ غليان و امتلاء عروق و سنگينى اجفان و غلظت كردن و شبه حجوز در حدقه و نبض موجى در حالتى كه عظيم است و ذات الرّية كه از حمرة رية شد داراى ضيق النفس كمى است و التهابش در غاية شدّت است بدون تب و زمانى كه آب دهن اين‌گونه مريض يعنى مبتلاى بذات الرّية شيرين شود دليل است بر جراحت شدن مادّه آن و در چهل روز از جراحت پاك مىگردد و اگر مدّت چهل روز تمام شد و باز جراحت بود و طول كشيد باعث مىشود تهيّج رجلين را و اگر ميل كند مادّه بمثانه اميد بهبودى مىباشد و اما ذات الرية كه از بلغم متعفّن حادث شود آن را ذات الريه بلغمى مىگويند بالنسبة بذات الرية دموى مزاجش سرد و اعراضش به مثل اعراض ذات الرية دموى نيست و امّا حمره و گذشت در گفتار شيخ الرئيس ابو على سينا ( 2 ) و اما نفث الدّم و مىآيد در نفث الدّم و نفث المدة مىآيد در سل و اما بثور ؟ ؟ ؟ رية دلالت دارد بر آن كثرة حرارت و اشتياق بهواى بارد و اما ورم صلب رية و دلالت مىكند بر اين ضيق النفس « 1 » زياد شدن بر ايّام و كمى نفث و سنگينى در سينه و شدة يبوسة سرفه و تواتر يعنى پى در پى آمدن سرفه با كمى حرارت و اما ورم رخو در رية و شناخته مىشود بضيق النّفس و بسيارى آب دهن و رصاصية رنگ و امّا اجتماع آب در رية و شناخته مىشود به تب نرم يعنى ملايم و ورم اطراف و بدى نفس و خروج شيئى رقيق از

--> ( 1 ) و اگر اين حمرة شدّت كرد بقانقرايا مىكند و مىكشد صحيح شد