سيد جلال مصطفوى كاشانى

61

مجموعه آثار دكتر سيد جلال مصطفوى كاشانى ( فارسى )

دانست . در اتومبيل نيز هرگاه بنزين از كاربراتور در هر واحد زمان به مقدار بيشتر يا كمتر داخل سيلندر شود ، به همان نسبت ، عمل سوختن با سرعت يا كندى انجام مىگيرد و درجه حرارت موتور بالا يا پايين مىآيد . بهترين و كامل‌ترين نمونه از سرعت و كندى سوخت‌وساز در بدن را بايد در بيمارى بازدو « 1 » - كه در آن غدهء تيروئيد منتهاى شدت عمل را دارد - و ميكسدم « 2 » - كه در آن ، فعاليت غدهء تيروئيد فوق‌العاده كاهش يافته است - مشاهده كرد . در بيمارى بازدو « 3 » معاوضات « 4 » فزونى يافته و سوخت‌وساز سريع شده است . از روى اندازهء متابوليسم پايه ، مىتوان به‌طور دقيق به افزايش سوخت‌وساز بدن بيمار پى برد . اين افزايش متابوليسم پايه در بيمارى بازدو به حدى است كه در هيچ مرضى نظير آن ديده نمىشود . معمولا 40 درصد و به‌طور متوسط 75 درصد ، و گاهى 100 درصد متابوليسم پايه فزونى يافته است . افزايش متابوليسم با افزايش توليد حرارت همراه است و از آن رو مىتوان فهميد كه چرا اين بيماران گرماگريز « 5 » هستند ، جامهء كلفت و ستبر نمىپوشند ، روانداز خود را به يك سو مىافكنند ، از گرما به هراس اندرند و بحران‌هاى عرق‌خيز دارند ، گاهى درجه حرارت بدن اين بيماران بر اثر شدت و سرعت سوخت‌وساز از 38 درجه هم بالاتر است . در ميكسدم ، حرارت بدن پايين است و بين 36 درجه و 37 درجه نوسان دارد « 6 » . بدن به كم‌ترين سرمايى حساس است ( بيمار ممكن است ساعت‌ها كنار آتش به واسطهء حس سرمايى كه دارد بنشيند و نتوان او را به آسانى از جا بلند كرد ) متابوليسم پايه فوق‌العاده پايين است ( 15 درصد تا 75 درصد ) اين كندى عمومى تغذيه ، نتيجهء كمى يا ترشح نكردن غده تيروئيد است .

--> ( 1 ) . Basedow ( 2 ) . Myxoedeme ( 3 ) . به كتاب علم الغدد ، جلد 1 ، صفحه 189 مراجعه شود . ( 4 ) . Exchanges ( 5 ) . Thermophobie ( 6 ) . سزارى در كتاب بيمارىهاى غدد مترشح داخلى مىنويسد : درجه حرارت بدن اين اشخاص تا 35 درجه نيز پايين آمده و به‌علاوه حتى در فصل تابستان هم از سرما شكايت مىكنند و لباس زياد مىپوشند .