و اهوازى نيز در كتاب كامل الصناعه مىنويسد : فاما تولد الرمل و الحصاة في الكلي فيكون من حرارة شديدة في الكلي . يعنى ، پيدايش شن و سنگ در كليه به علت پيدايش حرارت شديد در اين عضو مىباشد . 6 . خوردنىها و آشاميدنىها : بزانسون در جلد پنجم كتاب پاتولوژى پزشكى ، صفحهء 656 ضمن بحث از اتيولوژى سنگ كليه ، اولين جمله‌اى كه در مورد مواد غذايى مىنويسد و آن را از عوامل زمينه‌ساز سنگ كليه مىشمارد ، پرخورى است و شيخ نيز همين جمله را به عبارت « كثرت متناول » در رديف علل مستعد كنندهء اين بيمارى ذكر مىكند . اما دربارهء نوع مواد غذايى كه پيدايش سنگ كليه را سبب مىشود ، مىدانيم كه سنگ‌ها بيشتر بر دو نوع‌اند : سنگ‌هاى اگزاليك و سنگ‌هاى اوراتيك ، گاهى نيز اين هر دو سنگ با هم رسوب كرده و در يك بيمار ديده مىشوند . در مورد سنگ‌هاى اگزاليك ، در كتاب مفصل طب « 1 » مىنويسد : مواد غذايى كه محتوى اسيد اگزاليك هستند بايد از غذاهاى روزانه حذف شود ، ولى چون مقدار غذاهاى مصرف‌شده به‌اندازه‌اى نيست كه اسيد اگزاليك محتوى آن‌ها عملا باعث رسوب و ايجاد سنگ در كليه شود ، نبايد زياد به آن انديشيد ، بلكه بايد از غذاهايى پرهيز كرد كه در بدن ايجاد اسيد اگزاليك مىكند . آن‌گاه مواد نشاسته‌اى از قبيل برنج ، سيب‌زمينى و غيره را بيش از ساير غذاها در رديف مواد اسيد اگزاليك مىشمارد و به‌اندازه‌اى به اين غذاها اهميت مىدهد كه مىنويسد قدرت اگزاليژن مواد نشاسته‌اى مانند قدرت اوريكوژن نوكلئوپروتئيدها است ، بنابراين مىتوان دياتز اگزاليك را درحقيقت ، دياتز ساكرى « 2 » ناميد و در مورد سنگ‌هاى اوراتيك ، گوشت و مخصوصا گوشت شكار را مضر مىداند . شيخ نيز تمام اين مواد غذايى را كه سنگ‌هاى اگزاليك و اوراتيك در ادرار رسوب مىدهند ، در كتاب قانون ذكر كرده است ، مخصوصا به مواد نشاسته‌اى كه در بدن اسيد اگزاليك ايجاد مىكند ، با عبارت نان لزج ، خام و فطير ، رشته ، شير ، برنج ، هريسه ( حليم ) و

--> ( 1 ) . Traite de Medecine ( 2 ) . Sucree