سيد جلال مصطفوى كاشانى

136

مجموعه آثار دكتر سيد جلال مصطفوى كاشانى ( فارسى )

يعنى ، پس دستم را روى دنده‌هاى پشت طرف راست جايى كه موضع كبد است ، گذاشته گفتم اينجا است كه درد مىكند پس اقرار كرد به آن . و اين مطلبى است كه پاستور والرى رادو نيز در شرح ورم كبد بيان كرده است . « 1 » پس از آن ، رازى به بيمار چنين مىگويد : و قلت له انك تشتهى ان تسعل و انك انما تسعل سعلات صغارا يابسا فى ما بين مده طويله فاقر بذالك و سعل مثلها و انا حاضر . يعنى و به او گفتم تو سرفه مىكنى سرفه‌هاى كوتاه و خشك در فاصله مدت طويلى و اقرار كرد به آن و اتفاقا در همان موقع همان‌طور شروع كرد به سرفه كردن . اين مطلب را مونگورو در كتاب بيمارىهاى كبد ، ضمن شرح علايم ورم كبد نوشته است . « 2 » توضيح آنكه رازى و ابن سينا و ديگر پزشكان قديم ايران ، تنگى نفس و سرفه‌هاى خشك مكرر را در شرح علايم اين بيمارى ذكر كرده‌اند ، سپس رازى به او چنين مىگويد : و قلت له انك اذا تنفست تنفسا له فضل عظيم احسست الوجع الذى بك يزيده . يعنى و گفتم به او اگر تنفس عميق بكنى ، دردى را كه حس مىكنى زيادتر مىشود . اين مطلب نيز در تمام كتب پزشكى جديد به اين عبارت نوشته شده است . « 3 » و باز به او مىگويد : و انك تحس ايضا بثقل معلق من جانبك الايمن فى ما دون الشراسيف . يعنى ، و هم‌چنين حس سنگينى در طرف راست زير دنده‌ها مىكنى . اين مطلب نيز در كتاب‌هاى امروزى نوشته شده است . « 4 » معلوم است كه چه تعجبى به بيمار دست مىدهد ، وقتىكه مىبيند رازى فقط با گرفتن نبض ، مرض را تشخيص داده ، تمام علايم آن ( درد در ناحيه تحتانى پشت ، سرفه‌هاى

--> ( 1 ) . La douleur ressemble generalement un point de cote thoracique droit , bas situe ( 2 ) . Elle s , accompagne de dyspnee et d , une toux seche frequente , parfois quinteus ( 3 ) . Exasperee par les grandes inspirations ( 4 ) . Sentiment de pesenteur douloureuse dans 1 , hypocondre droit