عبد الحسين بن محمد حسن طبيب تبريزى
256
مطرح الأنظار في تراجم أطباء الأعصار وفلاسفة الأمصار ( فارسى )
طب نهادهاند و ترجمهء آنها باجمال در مقدمهء ثانيه از ديباچهء اين كتاب مسطور افتاد و پيش از اين طبيب امر معالجه منوط بقياس و تجربه بود اين طبيب تجربه را بالمره از طب برانداخت و قياس فقط را مرعى داشت و مدّت زندكانى وى چهل سال بوده و بعد از وفاتش ميان شاگردان او اختلاف افتاد چنانچه بعضى در معالجات طبى تجربهء فقط را مرعى داشتند و برخى قياس تنها را معتبر شمردند و طايفهء ثالثه ارباب حيل ناميده شدند چه كه اعتقاد اين طايفه آن بود كه صناعت طب را اساسى نيست بلكه حيلهء چندى است كه بهم بستهاند * بعد از برمانيدس هفتصد و سى و پنج سال ( 735 ) كار بر اين منوال مىگذشت تا افلاطون طبيب بظهور آمد زمان برمانيدس موافق نوشتهء صاحب طبقات متجاوز از دو هزار سال پيش از بقراط بوده * 2 دويم برمانيدس فيلسوف مشهور است كه حكماى فرنك ( پارمنيد Parmenide ) ناميدهاند اين حكيم از فلاسفهء يونان قديم و ششصد و سى و شش ( 636 ) سال قبل از ميلاد در قصبهء ( اليا ) از مملكت ايطاليا متولد شده و از ( اكسنوفان ) حكيم كه ترجمهاش گذشت تحصيل فلسفه نموده و در شهر ( آتنه ) پايتخت يونان مدّتى سياحت و تدريس كرده و در عقايد فلسفى و مسلك تصوّف « 8 » پيروى استاد خود ( اكسنوفان ) مىنمود مىگفت وجود يكى است و تمام اشيأ موجوده در عالم صور مختلفهء آن وجود واحد مطلق مىباشند اين حكيم ( با تاليس ملطى ) فيلسوف مشهور معاصر بوده و زمانش قريب يكصد و شصت سال پيش از بقراط مىباشد و بيشتر از هشتاد سال زندكانى كرده * فاضل نحرير معاصر مؤلف كتاب ناسخ التواريخ اين دو حكيم را يكى دانسته و ترجمهء برمانيدس طبيب را در ذيل برمانيدس معاصر با تاليس ملطى مسطور داشته *
--> ( 8 ) آنچه از كتب تاريخ مذاهب و عقايد فلاسفهء قديم يونان مفهوم مىشود مذهب تصوّف قرنهاى زياد پيش از اسلام در ملك يونان ظهور داشته از حكماى آن ديار در قرون قبل از مسيح كسى كه با تصوّف متصف و به اين مذهب معتقد بود ( اكسنوفان ) مذكور است اين حكيم چنانچه در ترجمهء او مذكور افتاد در مائه ششم قبل از ميلاد زندكانى كرده كل كاينات را يك جوهر اصلى تصور مىكرد و آن جوهر را خداى بيهمتا مىناميد و تمام اشيأ عالم را وحدت محض مىدانست و او را رسالهء منظومهء باسم ( مبيّن طبيعت ) مىباشد كه بعضى از اجزاى آن بالفعل در ممالك اروپ موجود است پس از آن شاگرد او پارمنيد ( برمانيدس صاحب ترجمه ) عقيدهء استاد خود را پيروى كرده و در شهر ( آتنه ) پايتخت يونان تأسيس مدرسه نمود او نيز بوحدت وجود قائل بود مىگفت اين همه كثرت بالتمام صور مختلفهء آن وجود واحد هستند * ( بقيه دارد ) -