عبد الحسين بن محمد حسن طبيب تبريزى

173

مطرح الأنظار في تراجم أطباء الأعصار وفلاسفة الأمصار ( فارسى )

صاحب جمال الدّين گويد قريب چهارده سال بعد از وفات ابن مطران زوجهء وى جوزه و حاجب وى ابن عمر را در شهر حلب ديدم كه با كمال پريشانى در كوچه‌هاى شهر كدايى مىكردند * وفات حكيم در شهر ربيع الاول سنه پانصد و هشتاد و هفت هجرى ( 587 ) ( در كشف الظنون هشتاد و پنج نوشته ) در شهر دمشق اتفاق افتاد و از وى اولادى باقى نماند گويند از كتابخانهء وى ده هزار جلد كتب قيمتى بيرون آمد غير از كتبى كه محررين او استنساخ نموده بودند و در مخزن كتب او چندين نفر محرر خوش خط دائما مشغول تحرير كتب نادره بوده‌اند * از تأليفات آن حكيم آنچه معروف است بشرح ذيل است ( كتاب بستان الاطباء و روضة الالبأ ) ( كتاب المقالة الناصريه فى حفظ الامور الصحيّه ) كه باسم ملك ناصر صلاح الدّين يوسف بن ايّوب نوشته ابن ابى اصبيعه طبيب خزرجى كويد كه نسخهء اوّل آن كتاب را ديدم و اسم آن ( المقالة النجميّة فى الامور الصحيّه ) بوده كويا اوّل باسم نجم الدّين ايّوب پدر ملك ناصر صلاح الدّين نوشته بوده بعد از فوت او باسم پسرش ملك ناصر نموده « 8 » ( كتاب الادوية المفرده ) ( كتاب آداب طب الملوك ) و غير از اين كتب بعضى تعاليق و مسوّدات متفرقه دارد كه مدوّن نشده‌اند * 2 1 ابو نصر يحيى بن جرير الطبيب التكريتى از اطباى مائه پنجم و از متميّزين معالجين عصر خود مىباشد از مؤلفات او كتابى است در منافع و مضار جماع و رساله‌ايست در منافع رياضت كه باسم كافى الكفاة ابى نصر محمد بن محمد بن جهير نوشته و كتابيست در علم نجوم كه باختيارات معروف است * فضل بن جرير معروف كه طبيب مخصوص امير نصير الدولة بن مروان بوده برادر همين ابو نصر است

--> ( 8 ) ملك ناصر صلاح الدين يوسف بن ايوب از سلاطين بزرك كريم و حليم دنيا بوده و سلطنت بلاد مغرب از مصر و شامات و حلب و كرك و حماة و معره و غيره و غيره باوى بوده غيرت اسلاميّت و فتوحات او در كتب تواريخ بتفصيل مسطور است تولد آن پادشاه بزرك در سنه پانصد و سى و دو هجرى در تكريت و وفات او در سنه پانصد و هشتاد و نه ( 589 ) در دمشق اتفاق افتاد و بعد از وى ملك افضل كه اكبر اولاد او بود بتخت سلطنت جلوس كرد و ابن اثير مورخ مشهور را وزير خود قرار داد و همين ابن اثير كه مؤلف كتاب كامل‌التواريخست در فتوحات سلطان صلاح الدّين در محاربه با مجاهدين فرنك در اردوى جنك حضور داشته است * ( لمؤلفه )