ميرزا علي خان ناصر الحكماء

8

حفظ صحت ( فارسى )

كفته‌اند نفس انسان قاتل انسانست و از روى بعضى تجارب هم همين معنى مستفاد مىكردد مثلا اكر مرغى را در زير سرپوش بلورى كه به كلى از اطراف مسدود باشد قرار دهند در اندك زمانى دركذرد و مرك مرغ وقتى دررسد كه تقريبا تمام اكسيژن جوف سرپوش معدوم كردد ليكن بايد دانست كه اكر اكسيژن هم به قدر ضرورت تنفس ان وارد سرپوش نمايند باز هم به همان سرعت اثار مرك در ان پيدا شود زيرا كه در هواى محبوس علاوهء بر انعدام اكسيژن سبب ديكر هم كه انباشته شدن انيدريد كربنيك باشد نيز مورث هلاكت كردد و علّت آنست كه بخار مزبور موافق قانون فيزيكى بوساطت فشار مخصوص خود منع دفع شدن انيدريد كربنيك محتويهء در خون را مىنمايد حال اكر علاوهء بر ادخال اكسيژن در تحت سرپوش انيدريد كربنيك محصولهء از تنفس را هم بيرون كشند باز مشاهده شود كه حيوان مزبور موتش منتهى پس از مدّت بيشترى در رسد ليكن اين مرتبه علت نوع ديكر و ان بخار اب مندفعهء است كه مادّهء حيوانى بينهايت فسادپذير سمّىاى را به حالت تعليق نكاه داشته و بدين واسطه حيوان را مسموم مىكند از قرار مزبور سه سبب مختلف كه هريك بالأنفراد بجهة هلاكت كفايت مىنمايند دفعة واحدة بجهة حصول اختناق كوشش مىكنند و بواسطهء اسباب مزبوره است كه غالبا در مجالس و مساجد و تماشاخانه‌ها مردم به حالت اختناق در افتند و نيز كثرت جمعيت اماكن يعنى عدم تناسب بين ساكنين و مقدار هواى تنفّسى