مىكنند تا آن‌كه آثار صحت ظاهر شود . و بعضى اطباى هند مىنويسند كه براى دفع مضرت سيماب و شنگرف جوانسه و يا گشنيز خشك در آب شير برآورده چند روز بنوشند و يا روغن بيد انجير پنج ماشه در شير گاو يك نيم پاو حل كرده هفت روز بنوشند . و ايضاً براى دفع طرز كشتجات مثل سيماب و شنگرف و مس و فولاد برگ نور استهء جامن به قدر دو سه توله هر روز بطور هنگ سائيده نوشيده باشند كه به استعمال اين بسيار كسان صحت يافته‌اند و از معمولات است و دو نسخه معمولى در اخراج كشتجات به ادرار بول در ادويهء جذام مسطور شد . و ايضاً شخصى كه كشته سيماب خام خورده باشد بايد كه تا بيست و يك روز برگ ليموى كاغذى مثل بنگ سائيده بنوشند تمام سيماب از بدن دفع شود . و ايضاً اگر بدن ترقيده باشد و جابجا سوراخ شده برگ كرنجوه بطور بنگ سائيده صاف كرده روزمره يك پياله بنوشد و نان نخود با گندم كم نمك با روغن بسيار بخورد در چهل روز صحت شود . و حكيم شريف خان در تأليف شريفى مىنويسد كه براى كسى كه سيماب نيم خام خورده باشد و او را آبله و بثور و حالت جذامى پيدا شده باشد يك عدد درخت نيل مسلم از بيخ برآورده قطعه قطعه كرده در ظرف كلان در آب بسيار خوب بجوشانند بده صاف نموده يك پياله از آن آب ناشتا بخورد بعد از نيم گهرى باز يك پياله بخورد همين قسم تا شام خورده باشد و غذا در آن روز هيچ نخورد همه سيماب از راه بول برآيد و يك روز كفايت كند . و اگر حاجت افتد روز دوم هم استعمال نمايد و بول را در ظرف برنجى يا سفالى يا چينى بكند تا سيماب به نظر درآيد بعضى اغره اين تركيب استعمال نموده‌اند و منافع آن مشاهده كرده‌اند مرداسنگ و رصاص و سفيداب و جبسين از خوردن مرداسنگ و برادهء رصاص ورم بدن غدد سخت و نفخ پديد آيد و نفس تنگى كند و گاه مختنق گردد و گاهى با آن اعراض ايلادس ظاهر شود و رنگ بدن مثل رنگ اسرب شود و قولنج و حبس بول و خشكى دهان و ثقل زبان و معده و امعا ظهور نمايد و گاه باشد كه اسهال به افراط آيد كه منجر بسحج امعا گردد و خوردن سفيداب سفيدى زبان و استرخاى اعضا و سرفه و فواق شديد و خشونت و خشكى حلق و زبان و درد فم معده و تمدد و اختلاط عقل آرد و گاهى بول سياه يا دموى گردد و از خوردن جبسين قولنج و اختناق و خشكى دهان عارض شود . علاج : مفتحات مثل تخم شبت و ترب و پوست سياه اصل السوس هر يك نه ماشه انجير زرده عدد در يك و نيم آثار آب شور بجوشانند كه به نيمه آيد جوز القى دو ماشه به ورق سه ماشه سوده سردارد ساخته عسل سه توله اضافه نموده بدهند كه قى بسيار افتد و جهت اسهال مغز فلوس در آب كاسنى ماليده صاف كرده روغن بادام يا گاو آميخته بدهند و يا جوارش سفرجلى مسهل با شربت دينار دهند و يا حقنهء حاد به عمل آرند بعده بهر تعديل مزاج زنجبيل مربى خورانند و بحمام برند كه عرق آيد و ادويهء معرقه دهند و غذا نخوداب و آب مرغ تنها و يا شورباى مرغ با نان بدهند و به قول ابن الياس قى به چيزى كنند كه در آن تفتيح باشد مثل تخم كرفس و شبت و انجير و به ورق و ماء العسل و اسهال بجوارش شهرياران نمايند و جوارش فلافلى خورانند و خردل و يا شراب به آب مطبوخ كرفس و انيسون بنوشانند و واجب است كه مداومت با سفيدباج مرتب از لحوم خرفان سازند و علامت صحت اسهال شكم و ادرار بول است . و بالجمله محتاج بمفتحات مدره معرفه مسهله بود و در خوردن سفيداب قى بماء العسل و شبت و نمك كنند و يك دانگ سقمونيا بماء العسل خورند و يا بگيرند تخم كرفس و انيسون و باديان هر واحد سه درم و در آب جوشانيده به قدر سه اوقيه از آن بنوشند تا ادرار بول كند و يا حقنهء قوى به كار برند و نگذارند كه خواب كند و آنچه اين را نفع كند آن است كه كنجد بخورند و بخايند و بر آن شراب بنوشند و در خوردن جبسين ماء العسل و لعابات لزجه و حريره‌هاى لينه بنوشانند تا خشونت حلق زائل شود و احتياج به اسهال بود و بگيرند سقمونياى مشوى نيم دانگ و در جلاب شكر سفيد ده درم بدهند و معاودت اسهال به مرات نمايند و اگر سحج حادث شود علاج آن نمايند . و شيخ مىنويسد واجب است كه مر سه درم در شراب حل كرده بنوشانند و يا سنبل رومى بسرگين كبوتر صحرائى به شراب دهند كه اين علاج بليغ النفع است و يا افسنتين و زوفا و يا تخم كرفس و يا فلفل خاصهً هر واحد به شراب خورانند و يا يك درم مربا نيم درم فلفل بدهند تا عرق آيد و يا شش قيراط سقمونيا در ماء العسل دهند و در سفيداب گاهى در دوايى كه بدان قى كنند روغن اقحوان و روغن سوسن و روغن نرگس داخل مىكنند و در ادويهء او صمغ آلو مىافتد و در جبسين خاكستر اطراف انگور بحاشا مفيد گفته‌اند . و كرمانى و غيره نوشته‌اند كه در مرداسنگ بعد قى سه درم مر و دو درم سنبل به عسل يا شراب به چهار نوبت دادن مفيد است و تخم كرفس و افسنتين و مر مساوى به قدر دو مثقال به آب كرفس يا به شراب يك اوقيه ادرار بول نمايد و در سفيداب بشربت افسنتين ادرار بول نمايد و خوردن مسكه و شراب نفع دارد و عصارهء افسنتين يك مثقال بماء العسل چند بار دهند تا بول ببارد و در جبسين اشياى لعابيه و عصاره خطمى رطب و بلويكه دهند بعده ربع درم سقمونيا در جلاب بدهند . و اگر اعراض ساكن نشود اعادهء اسهال كنند . و صاحب كامل گويد كه علاج شرب سفيداب رصاص قى بماء العسل و شبت و اندك نمك گرم است