است و يا بتحلل يعنى تحليل يافتن ماده مرض اندك‌اندك و يا بانتقال مادهء مرض از عضوى بعضوى و زوال امراض حاده در اكثر بطريق اول بود مانند حميات صفراويه لازمه چراكه مواد حاره بسبب سرعت حركت و انتقال مهلت تحلل نپذيرند و زوال امراض مزمنه اكثر بطريق ثانى چون حميات بلغميه چراكه مواد باردهء غليظه قبول نضج و تحلل نكنند مگر بتدريج و در زمان طويل و امراضى كه مواد آنها غليظ باشند و طبيعت ضعيف زوال آنها بطريق ثالث باشد چه وقتىكه طبيعت را بر اخراج مواد از بدن قدرت نباشد نقل دهد از موضع بموضع و هلاك ساختن او بر دو گونه است يكى بحران ردى دويم بذبول يعنى كه حرارت غريزيه اندك‌اندك بتحليل رود و قوت ضعيف گردد و مرض غالب آيد و ابدانى كه در انها حدوث بحران جيد تام بسبب ظهور علامات داله متوقع بود مانند علامات نضج و قوة قوة يا بحران جيد تام بر آنها گذشته باشد تحريك مواد آنها بدواء مسهل و ديگر وجوه مثل ترعيف و تعريق و ادرار و قى جايز نيست و همچنين جذب مواد آنها از عضوى بعضوى بلكه در هر دو صورت به حال خود بايد گذاشت چراكه در صورت ثانى بدن از مواد پاك شده و حاجت بتحريك نيست و در صورت اول اگر فعل صناعى موافق فعل طبعى افتد خوف افراط فعل باشد كه موجب ضعف مريض گردد و اگر مخالف افتد سبب تشويش فعل طبيعت و ضعف او شود و در بحران ناقص تحريك مواد بر طبق دفع طبيعى لازم بود مثلا اگر باسهال باشد باسهال و اگر بقئى بود بقئى و على هذا القياس -