محمد اعظم خان ( ناظم جهان )
130
اكسير اعظم ( فارسى )
مىخورانند و وقت سوء تنفس شهد كشميرى اندكى مىليسانند و يا جوشانده خطمى خبازى گاو زبان گل بنفشه عناب نبات دهند . و اگر ماده نزله حار و فصل صيف باشد عناب بهدانه به عرق عنب الثعلب و شاهتره و كيوط را ماليده شيره اصل السوس شربت نيلوفر نيمگرم تجرع كنند و هنگام عسر نفس عرق كيوردا شهد دهند و يا بهدانه اصل السوس گل بنفشه عنب الثعلب سپستان جوشانيده شيره كاهو شربت نيلوفر خاكشى بدهند و گاهى خطمى و شربت بنفشه عوض عنب الثعلب و سپستان و كاهو و شربت نيلوفر ميكنند باز بهدانه پرسياوشان زوفاى خشك فراسيون جوشانيده شربت بنفشه ميدهند و گاهى عناب پنج دانه بهدانه زوفاى خشك هر يك سه ماشه اصل السوس بيخ سوسن عنب الثعلب هر يك چهار ماشه جوشانيده نبات داخل كرده ميدهند و براى ربو نزلى حار دموى و صفراوى و بلغمى گل نيلوفر اسطوخودوس گل خطمى هر يك چهار ماشه شاهتره شش ماشه به عرق شاهتره ده توله دست ماليده شيره مغم تخم هندوانه شش ماسه شربت بزورى دو توله دهند و يا و يا قوزانه ماشه خورده اصل السوس بهدانه زوفاى خشك جوشانيده دهنده . و اگر با درد سينه و پهلو بود بعد فصد باسليق اصل السوس گاو زبان زوفاى خشك بهدانه جوشانيده نبات بعده و منضج و مسهل دهند و گاهى در سرفه و درودست و پا از نزله و خلل معده گاو زبان اصل السوس اسطوخودوس پرسياوشان هر يك چهار ماشه سپستان بست دانه مويز منقى ده دانه بهدانه سه ماشه جوشانيده شيره مغز بادام چهار دانه و يا قوذاتوله داخل كرده و حب جدوار دو عدد ميدهند بعده برعايت درد اطراف و خلل رياح معده سليخه چهار ماشه مىافزايند باز گاو زبان انجير سپستان تخم خطمى بهدانه جوشانيده نبات بازو و حب جدوار و اگر نزله بارد باشد گاو زبان گل گاو زبان مغز بادام نيمكوفته تخم خطمى هر يك پنج ماشه خبازى شش ماشه نبات سفيد توله در عرق عنب الثعلب جوشانيده صبح بطور قهوه بدهند و روز ديگر زوفاى خشك پرسياوشان هر يك پنج ماشه اضافه كنند و شام سبوس گندم و نبات يك يك توله جوشانيده بنوشند و سفوف سرخ و شربت فراسيون مرتب سازند و بعد چند روز گاو زبان گل گاو زبان هر يك پنج ماشه پرسياوشان هفت ماشه در عرقيات جوش داده شربت فراسيون حل كرده عوض نسخه صبح بدهند . و اگر با شدت سوء تنفس و حرارت عرضى باشد گاو زبان خطمى هر يك چهار ماشه زوفاى خشك سه ماشه نبات توله بطور قهوه بنوشند و وقت شدت تنفس و عرق كيورا با شهد نيمگرم تجرع كردن معمول است و اصل السوس چهار ماشه سپستان نه دانه بهدانه دارچينى هر يك سه ماشه نبات يك توله بدهند باز زوفاى خشك سه ماشه گاو زبان پنج ماشه سبوس شش ماشه اصل السوس چهار ماشه نبات توله جوشانيده ميدهند و گاهى اين نسخه بدوس سبوس داده مىشود و بسيار تخفيف حاصل ميگردد و در صورت تپ تخم خطمى پنج ماشه عوض زوفا ميكنند و خاكشى پنج ماشه مىافزايند و گاهى و گل خطمى گل نيلوفر اضافه مينمايند و در ضيق پاپيچش عنب الثعلب تخم كنوچه پرسياوشان اصل السوس هر يك چهار ماشه نبات سفيد يك نيم توله بدهند و يا اصل السوس چهار ماشه گاو زبان پرسياوشان هر يك پنج ماشه تخم خطمى شش ماشه جوش داده نبات سفيد توله خاكشى داخل كرده دهند . و اگر با حبس حيض باشد عنب الثعلب شاهتره هر يك شش ماشه خطمى اصل السوس هر يك چهار ماشه بهدانه زوفاى خشك هر يك سه ماشه جوشانيده نبات دو توله داخل كرده دهند و يا گاو زبان گل خطمى اصل السوس گل نيلوفر تخم خطمى جوشانيده نبات . و اگر فائده نشود به طريق نزله بار و تنقيه نمايند و حب حدوار خورانند و در ربوبار و نزلى بلغمى سودادى و سوزش سينه صمغ عربى دو ماشه اصل السوس گل نيلوفر هر يك چهار ماشه زوفاى خشك بيخ سوسن هر يك سه ماشه جوشانيده و يا قوذا توله داخل كرده دهند و گاهى در كهول عادى افيون نزلى مزاج بدين طور تنقيه نمايند كه اول منضج بنفشه گاو زبان عنب الثعلب تخم خطمى خبازى اصل السوس مقشر مويز منقى پرسياوشان سپستان شب در عرق عنب الثعلب عرق گاو زبان عرق شاهتره گرم نموده تر كرده صبح جوشانيده صاف نموده خمير بنفشه ماليده پنج شش روز بدهند روز مسهل زوفاى خشك انجير زرد بيخ باديان سناى مكى افزوده مغز خيارشنبر شش توله ترنجبين خميره بنفشه هر يك چهار توله روغن بادام هفت ماشه داخل كرده بدهند و در مسهل و دم تربد سفيد خيارين كوفته افزايند بعد مسهلات بنفشه اصل السوس گاو زبان گل گاو زبان پرسياوشان هر يك چهار ماشه جوشانيده شربت بنفشه دو توله دهند بعده براى اخراج بلغم كه در حلق بند شده باشد زوفاى خشك سه ماشه انجير زرد سه عدد افزايند باز بيخ سوسن چهار ماشه زياده كنند و به جهت آخر روز رب السوس طباشير هر واحد چهار سرخ زعفران دو سرخ سوده بخميره خشخاش توله آميخته خورده بالايش طبيخ اصل السوس چهار ماشه دانه هيل زوفاى خشك هر يك سه ماشه