فرنگ بستانى آن را اشيله كياتم و برى آن را اشيله ماتم گويند و قسم كوچك آن را بيونانى اطريفلين يعنى حماض سه‌برگه و به عربى حمضيض 291 و در تنكابن ترش داش 292 و بهندى امروله گويند حمص : بتركى بولچاق و بعبرانى ارباليس 293 و بيونانى اركفن 294 و به فارسى نخود و بهندى چنا گويند حماض الاترج : ترشى ترنج است حماض الارنب : كثوث است حماض الجبلى : حماض برى است حماض نهرى : حماض بستانى است حماض سواقى 295 : حماض مائى و حماض البقر است حمر : بلغت حجاز تمر هندى است و حمار نيز گويند حمر الارض : خراطين است حمص الامير : بمغربى حسك است حمص الكرسنى : حمص برى است حمض 296 : اسم مجموع اشجار است كه ملوحتى داشته باشد و گويند مخصوص باشنان است حمحم : نبات خبه است و بلغت شام و ديار بكر لسان الثور است حمل و حملان : اسم برّه است حميرا : اسم عربى ابو خلسا است و بكسر حاء اسم فسافس است حرف الحا مع النون حنطه : بيونانى فعدوس و فوروس و بتركى بوقده و به عربى بروقمح و به فارسى گندم و بهندى گيهون حنا : لغت عربى است و به عربى يرقا نيز نامند و بيونانى ارقان و فقوليون نيز گويند