انجدان « 9 » كه به عربى به آن حلتيث الطيب مىگويند . در فرهنگ داروئى ايرانى و عربى به دقت بين انقوزهء هراتى و نوعى ديگر از آن « 10 » ، تفاوت قائل شده‌اند ؛ بوى نوع اخير ضعيف‌تر است ، شكننده است و رنگ آن كهربائى تيره ، اما بوى آن قدرى تندتر و رنگ آن تيره‌تر از صمغ سك‌بينج است . خود من گياه را در محل روئيدن آن نديدم ولى كسانى كه از ده‌گردو به محل فرستادم آن را تر و تازه برايم آوردند . اين مردم به گفتهء خودشان ناگزير بوده‌اند دو ساعت در كوه بگردند تا آن را بيابند . گويا بايد از اين گياه در سياه‌كوه كه اين صمغ را در آنجا گردآورى مىكنند فراوان باشد . به هنگام مراجعت از سفرم در دوم اوت ( - يازدهم مرداد ) كدخداى مقصودبك تخمهاى رسيده‌اى را به من داد كه وى پانزده روز پيش به دستور خودم برايم جمع كرده بود . اوايل ماه اوت ظاهرا بايد اين تخمها پراكنده شده باشند . انقوزه « 11 » به فارسى و به عربى حلتيث . در گذشته در روى صخره‌هاى آتشفشانى بين اصفهان و مهيار وجود داشت . انقوزه‌گيرهاى خراسان هر سال به آنجا مىرفتند ؛ دور گياه را سنگ مىچيدند ، بوته را مىبريدند و صمغ را جمع مىكردند . اما چون هيچ بوته‌اى را براى بذر افشاندن باقى نمىگذاردند فعلا فقط چند بوته‌اى به عنوان نمونه از آن باقى مانده است . اما در عوض بين آباده و مرغاب بايد از اين گياه زياد وجود داشته باشد چه در آنجا نيز مانند لار ( در جنوب ) انقوزه جمع مىشود . گوسفندان در آباده در فصل بهار از برگهاى اين گياه تغذيه مىكنند ؛ آن‌طور كه راويان قابل اطمينان براى من بازگو كرده‌اند شير و كرهء اين گوسفندان از خوردن آن چندان بدبو و متعفن مىشود كه فقط اهالى محل مىتوانند آن را به مصرف برسانند . يك طبيب انگليسى نيز مقدارى از نهالهاى اين گياه را براى من آورد كه سراسر پوشيده از قطرات صمغ بود . چون انقوزه در نواحى گرم لار و ساير مناطق شبيه آن مىرويد مىتوان به اين نتيجه رسيد كه اين گياه به آب و هوائى گرمتر و ارتفاعى كمتر نياز دارد . بيشتر محصول صمغ انقوزه به هندوستان صادر مىشود و در آنجا از آن در مصارف خوراكى استفاده مىكنند و آن را در تهيهء ادويه و خورشهائى كه با پلو خورده مىشود به كار مىبرند . مصرف طبى آن در ايران بسيار است و بخصوص در درمان رعشه و تشنج به كار مىرود ؛ بعضى از مردم چنان به آن معتاد شده‌اند كه انقوزه مانند ترياك براى ترياكيها برايشان از حوايج حياتى بشمار مىرود . در واقع نيز پس از مصرف طولانى تأثيرى عالى در تخفيف تشنجها و انقباضها دارد و اين

--> ( 9 ) . Ferula asa dulcis ( 10 ) . Asa bonna sive nonfoetens ( 11 ) . ( به اختصار به آن ASA مىگويند ) Ferula asa foetida L