محمد صادق على خان

33

مخازن التعليم ( فارسى )

شده بافتد و خاكستر صدف بر ناف ذرور سازد و تا كه ناف خشك گردد روغن بدان نرسانند و گاه باشد كه بوقت قطع ناف ورم حادث شود بايد كه مرداسنگ سفيدهء كاشغرى رسوت كميله به آب عنب الثعلب سبز و آب كشنيز سبز سائيده ضماد كنند و گاه باشد كه ناف پخته شود و ريم كند بايد كه مرداسنگ و سيندور و غبار آسيا و سنگ جراحت و مانند آن سائيده بپاشند و اگر ازين تدبير فائده نشود و طفل زياده از دو ماه باشد اول دو عدد زلّو بچسپانند بعد از آن ادويه مذكوره به كار برند و اگر نتو در ناف پديد آيد بايد كه در همان ايام رفاده بندند و قطع اسرب يا خريطه كه از اسرب سوهان زده باشند يا سرمه مسحوق پر نموده بر وى نهادن و بعصابه بسته داشتن نفع دارد و از اشياى بادى احتراز واجب انگارند تا وقتىكه طفل خود شير طلب نكند و نگريد شير ندهند و طفل را غندق بستن تا سه چهار ماه لازم بود كه موجب محافظت اشكال اعضاء است و طفل را هر روز تدهين كنند اگر پسر باشد روغن گاو و اگر دختر باشد روغن بنفشه و روغن گاو بمالند اما تدبير رضاع و مرضعه شير مادر بهتر از همه شيرها است و شير اگر از مادر باشد از روز ولادت تا يك هفته نبايد داد و درين اثنا شير خود را از شخصى ديگر بمكاند و مرضعه از بست و پنج سال كمتر نبود و از سى و پنج سال زياده نباشد و معتدل السحنه و باخلاق محموده و خوب صورت و پستان در هجم متوسط باشد او مسترخى نبود و مرضعه كه شير مىدهد بايد كه وضع حمل آن در ماه نهم بوده باشد و پسر زائيده باشد و بعضى برانند كه شير پسر براى دختر و شير دختر براى پسر مناسب بود و شير مرضعه بايد كه معتدل القوام و معتدل المقدار و سپيدرنگ و شيرين‌مزه و پاكيزه بود و متشابه الاجزاء و قليل الرغوه باشد و در ميان وضع مرضعه و در ميان رضاعت مدت متوسط باشد و آن بعد از چهل روز تا هفت ماه بود و هر صباح پستان را اندكى دوشيده باشد پس در دهن طفل دهد و از جماع و غم و غصه و هرچه باعث فساد شير باشد احتراز كند و غذاى مرضعه