محمد اكبر بن محمد شاه ارزانى دهلوى

122

مجربات اكبرى ( فارسى )

سه لقمه خشكه و جغرات بخورند و آب گرم سرد نموده ، مىخورده باشند . ديگر كه اسهال خونى و غير آن را دفع كند ؛ رال ، كتهه ، مغز بيل ، هر سه را برابر كوفته ، بيخته ، به قدر قوت بدهند . ديگر كه اسهال خونى و غيره را دور كند ؛ انار خام از دانه ، پاك كنند زيرهء سفيد در آن پر نمايند و آن انار در خمير پيچند و بپزند پس خمير دور كرده آن را بكوبند و چهار يا پنج عدد ، برگ جامن داخل سازند و جمله كوفته و مقدار كنار گوليها بندند و به حسب حاجت بدهند . ديگر كه پيچش و اسهال را فى الفور دور كند ؛ پوست درونى درخت مهوه كه هنوز بمستى و چكيدن نرسيده باشد بيارند و كوفته شيرهء او بستانند مقدار چهار دام ، در ظرفى نهاده بر آتش اخگر گذارند و سه ماشه ، زنجبيل باريك سائيده در آن شيره آميزند و چون دو سه جوش زند فرود آرند و نيم‌گرم بنوشند و از ترشى و بادى پرهيز نمايند مجرب است . ديگر ؛ اسهال خونى و جز آن و پيچش را دور كنند : باديان ، زنجبيل ، كوكنار ، هر سه را برابر بگيرند و نيمه هر يك بريان كنند و كوفته ، بيخته ، بدارند و مقدار درمى و يا زياده هر روز از آن برآرند و قدرى قند سياه و روغن گرم كرده در آن انداخته گولى بندند و بخورند مجرب است . ديگر كه پيچش و اسهال را مفيد است : خستهء خرما هندى آس كرده يك دام ، با جغرات گاو بدهند كه پيچش مفرط را كه خون در وى ساعت به ساعت بمرات كثير مىآمده باشد فوراً نفع مىدهد بگيرند تيواج خطائى يعنى ؛ كالاكوره كوفته ، بيخته ، اگر طفل نه ده ساله باشد يك ماشه ، با جغرات آميخته بدهند و در كم و كاست وزن حسب راى هر چه