محمد حسن خان اعتماد السلطنه

2273

مرآة البلدان ( فارسى )

زاويهء آن بالاى دولت‌آباد و از ساير كوههاى اطراف نمايان‌تر است . در سمت شرق نيز دربندى است كه عرض آن يك هزار و پانصد قدم مىشود در درهء مانيزان و جوزان اين كوه بريده شده است . ازناوله در آن دره واقع مىباشد و قريهء خوبى است . در اين ده مخصوصا از انگور ، شيره و سجوق و باسلق خوب به عمل مىآورند . طرف شرقى آن كوه لشكر در است كه سلسلهء آن رو به مشرق كشيده شده و از جبال معظمه و متصل به كوههاى كزاز و عراق و شاهكوه مىباشد . كبك و ارغالى و بز فراوان دارد پلنگ هم در اين كوه ديده مىشود . سمت جنوب كوه لشكر در ، دره كمازان ميشين و پرى از دهات خالصه است و دهات بسيار ديگر نيز مىباشد . سمت شمال درهء مانيزان جوزان است . از هر دره دو رودخانهء كوچك جارى است كه از مشرق ابتدا كرده رو به مغرب رفته از قريهء دم شاطر و قريهء هزار - جريب مايل به جنوب شده از دربند طائمه گذشته به جلگهء نهاوند مىرسد و در وسج به رودخانهء گاماسب مىريزد . باز رو به مغرب جريان يافته تا از خزل و قريهء گروس مىگذرد و به جلگهء چمچمال از بلوكات كرمانشهان مىرسد . كرم كوه از مشرق به مغرب كشيده شده و منتهى به كوههاى تويسركان و الوند همدان گرديده . هواى دولت‌آباد نسبت به دهات گرم است . خندق و حصارى داشته كه حالا خراب مىباشد . دو آسيا دارد كه يكى خالصه و ديگرى اربابى است . مسافت ملاير به نهاوند و بروجرد و تويسركان مساوى است يعنى از ملاير به هر يك از اين سه بلد شش فرسنگ است و تا همدان نه فرسنگ . چوبين : از طهران كه به مشهد مقدس مىروند در ميانهء داورزن و مهر يكى از قراى واقعه در طرف راست راه چوبين است . جوتوبه : از مزارع رابر و اسفندقهء كرمان است . جوتيغ : از قراى سيستان است . بيست و دو خانوار رعيت دارد . جوخ : اسم قريه‌اى است از داغستان در ناحيهء عندال . نادر شاه افشار در حوالى اين قريه جنگ سختى با جماعت آوار كه در جبال واقعه در اقصاى