و پنج سال قبل از ميلاد مسيح ( ع ) بوده . ولنى « 4 » حكيم فرانسوى معروف بادقت كامل سال اين واقعه را ششصد و بيست و پنج سال قبل از ميلاد ضبط نموده است . پس آنچه پلين حكيم نوشته است مقرون به صحت نمىتواند بود . پن‌كر « 5 » منجم معروف كه در مائهء سابق بوده به دقت حساب كرده اين كسوف به قول او در ماه فوريه كه مطابق است با ماه دلو ششصد و بيست و پنج سال قبل از ميلاد واقع شده . چنان‌كه فاضل نحرير و دانشمند خبير ، ملكم « 6 » صاحب در تاريخ خود گفته است اغلب حوادث و حروبى كه در كنار فرات يا دجله روى داده فردوسى به واسطهء قلت اطلاع در كنار جيحون مىنگارد و بر اين قياس است همين جنگ كه در مازندران نبوده بلكه در مملكت آناطولى اتفاق افتاده باز اگر هاماوران مىگفت به واسطهء قرب جوار به مملكت شامات و يمن كه مقصود فردوسى از هاماوران آنجا بوده قريب به صواب بود اما مازندران بدون شبهه نبوده است « 7 » . كياكسار يقينا كيكاوس است و در آناطولى جنگ كرده و اين كسوف روى داده چنان‌كه ذكر شد و كاوس و سپاهش نيز كور نشدند بلكه آفتاب گرفت و ديو سفيد كه همه‌جا فردوسى جادوگران را ديو نوشته است همان منجم فينيسى بوده است كه به استخراج و از روى علم نجوم اين كسوف را خبر داده بود و « اولاد » را كه مىنويسد حاكم مازندران شد همان اليات بوده است كه با او مصالحه نمودند و ما اشعار فردوسى را شاهد مىآوريم منتها اين است كه بر حكيم بزرگوار مشتبه شده به جاى هاماوران مازندران نوشته است . اگر چه بلافاصله جنگ هاماوران را هم بعد از اين جنگ مازندران نگاشته . و نيز ممكن است كه بگوئيم در كتابى كه مأخذ و سند تاريخ‌نگارى فردوسى بوده كاتب سهوا به جاى هاماوران مازندران نوشته

--> ( 4 ) - ( 1820 - 1757 ) Constantin Volney ( 5 ) - ( 1912 - 1854 ) Henri Poincare ( 6 ) - يعنى سرجان ملكم انگليسى مؤلف كتاب تاريخ ايران . ( 7 ) - در مورد اين نكته كه مازندران مذكور در شاهنامه جز اين مازندران كنونى است رجوع شود به تحقيق دكتر صادق‌كيا تحت عنوان « شاهنامه و مازندران » در مجموعهء « انديشهء نيك » شماره يك ( 1357 شمسى ) .