محمد حسن خان اعتماد السلطنه

1473

مرآة البلدان ( فارسى )

به منزلهء شخص واحد باشند . ديگر باوجود دادن امتياز مزبور به هريك از آنها آن قسمتى را كه موقة در يد اقتدار خودمان گرفته بوديم به يكى از آنها محول فرمائيم كه آن يك نفر علاوه بر اداى تكاليف مختصهء خود ، با داشتن آن امتياز بزرگ مخصوص ، محل اميد و بيم و مرجع تمكين و تسليم خلايق نيز تواند بود و مردم در موارد رجوع به او تكليف خودشان را از هر جهت معلوم توانند نمود و به هيچ وجه من الوجوه نقصى در انتظام كليهء امور دولت و تعطيلى در قاطبهء مهام ملك و ملت باقى نماند و از طرف ديگر از ميامن توجهات ملوكانه كه آنا فآنا بعون عنايت خداوندى جل شأنه در كليات امور دولت مبذول خواهيم فرمود روزبروز بر شكوه و اقتدار و ترقيات دولت و اميدوارى كافهء نوكرهاى بزرگ و كوچك از هر سلك و درجه بيفزايد و ان شاء الله تعالى به جائى برسد كه دراين مدت هميشه مركوز طبع منير و پيشنهاد خاطر همايون ما بوده است . بناء عليه به هريك از وزراء مشاراليهم به موجب صدور اين دستخط همايون كمال استقلال و تسلط را در مشاغل مرجوعهء مقرره مرحمت مىفرمائيم به‌طورى كه صوابديد رأى آنها را بيش از پيش موقع قبول ارزانى خواهيم فرمود . مع هذا شخص وجود سپهسالار اعظم را به تفويض شعبهء امورى كه ما خود موقة وارسى و توجه همايون بر آنها داشتيم مخصوص و مباهى فرموده از تاريخ صدور اين دستخط همايون امر و مقرر مىفرمائيم كه در كمال استظهار به مراحم ملوكانه و عواطف شاملهء ما مشغول وارسى امور و مهام ملكيه شده حسن ارادت و بندگى و كمال كفالت و برازندگى خود را درنظر ما ظاهر سازد و در آبادى مملكت و انتظام امور سپاهى و رعيت و اصلاح احوال حاكم و محكوم و بالجمله در ترويج آنچه عقل و شرع بر آنها داعى و دليل‌اند مجاهد موفوره به تقديم رساند و اغماض از سزاى هيچ نيك و بد جايز نداند . مىبايد شاهزادگان عظام و وزراء كرام و عموم چاكران دربارى به مدلول اين دستخط مبارك كه متضمن صلاح دولت و مملكت است و ارادهء همايون ما برآن