در اواخر عهد شاهنشاه مبرور محمد شاه غازى ، البسه الله ثوب - النور ، مسيو ريشارخان سرتيپ معلم كه اكنون زبان انگليسى و غيره مدرسهء دارالفنون را معلم است با زحمات زياد بر روى صفحهء نقره عكس مىانداخت و در اوايل سلطنت شاهنشاه روحنا فداه كه بناى مدرسهء دارالفنون شد ، مسيو كريشش نمساوى معلم توپخانه قدرى در روى كاغذ امتحانات عكاسى نمود . مسيو فكتى معلم طبيعى اول كسى است كه در مدرسهء طهران ، كلديون استعمال نمود و مسيو كارليان كه براى انتشار علم و عمل عكاسى با فرخ خان امين الدوله از پاريس به طهران آمد عكس كلديون را شايع كرد و چون خاطر خطير همايون به رواج و ترقى اين علم تعلق گرفت ، خود ذات ملكوتى صفات شاهنشاهى براين علم اطلاع تمام يافته برآن شدند كه يكى از چاكران دربار حضرت شاهنشاهى و خاصان خلوت همايون نيز دراين فن مهارتى تمام يابد كه سفرا و حضرا به موجب امر قدرقدر ملوكانه ، آشنا و غريبه و ابنيه و آثار قديمه را عكس بردارد و خاطر مبارك همايون را در اوقات فراغت بدان مشغول سازد . پس آقا رضا پيشخدمت خاصه كه امروز آجودان مخصوص حضور همايون و خازن صرف جيب مبارك اعليحضرت شاهنشاهى و محل وثوق و اعتماد ذات كامل الصفات خسروانى و از خانزادان حقيقى و تربيت‌يافتگان اين دولت قوىشوكت است به آموختن اين علم شريف بر حسب امر همايون مأمور گشت . چندى برنيامد كه از يمن توجهات ملوكانه دراين علم تكميل يافت و شناسائى كامل حاصل نمود . خاطر مبارك خسروانى از اين معنى خرسند گشته مشاراليه را به عواطف ملوكانه مفتخر ساخته از براى انتشار اين علم و وسعت دراين عمل يكى از عمارات مخصوص پادشاهى را مخصوصا عكاسخانهء مباركه فرموده كه گاهى كه از كارها فراغت حاصل مىفرمودند براى تماشا و ترقى اين عمل به آنجا تشريف مىبردند . در اسفار بزرگ مثل سفر خراسان و مازندران و كربلاى معلى ، جميع اماكن و ابنيهء قديم و آثار بعيده را عكس برداشته مرقع « 11 » ساخته به حضور مبارك تقديم مىنمودند كه الآن هم در حضور همايون است . هم دراين سال ، بعد از آن كه نريمان خان مستشار سفارت به عنوان شارژدافرى در اسلامبول ماند و ميرزا ملكم خان ( ناظم الملك ) به‌سمت

--> ( 11 ) - به معناى « آلبوم » .