را خواص باطنى يا شيميائى مانند نور كه يكى از اجسام غير مادى است نيز داراى خواص ظاهرى از قبيل انعكاس و انكسار و انتشار مىباشد و اين معنى را حكماى سلف مصر و يونان در كتب خويش به اجمال يا تفصيل ذكر كرده‌اند و كتب متعدده در مناظر و مرايا نوشته‌اند . ولى خواص باطنى نور يا معروف حكماى سلف نبوده يا در كتب خود مندرج نساخته‌اند و نمىتوان گفت اهل مصر كه در علوم طبيعى مهارت داشته‌اند از اثر باطنى نور و دخالت آن در تنميه و تغذيه آنها بىاطلاع بوده‌اند . بلكه بعضى از يونانيان در كتب خود ذكر و ثبت كرده‌اند اختلاف لونى را كه بعضى احجار و جواهر آلات از مجاورت متمادى آفتاب پيدا مىكنند و معماران رومهء قديم عمارات منقوشه را در سمت شمال مىساخته‌اند تا از اثر اشعهء آفتاب فاسد نشود . ولى [ در ] قرون متواليه گذشته كه حقيقة كسى از خواص باطنى نور مستحضر نبود ، بعضى از كيمياگران سيصد سال قبل از اين ملتفت شدند كه نقرهء راسب با نمك طعام به مجاورت اشعهء شمس اختلاف لون پيدا مىكند . صد سال قبل شئل « 1 » نام حكيم طبيعى ثابت نمود كه پرتو آبى و بنفش آفتاب آن نقره را زودتر سياه مىكند . درآن ايام بسيارى از علما و عمال در تكميل تحصيل آثار نور در اجسام ادويه برآمده به خيال گرفتن عكس اشياء برآمدند . ولى اول كسى كه توانست عكس صورتى را بردارد نيپس « 2 » نام فرانسوى بود و او قيرجده « 3 » و جوهر اسطو خودوس را در صفحهء مس مفضض مىكشيد و هشت ساعت آن صفحه را در حجرهء مظلم مجاور نور عدسى اسبابى مىكرد و بعد با مخلوطى ديگر آن را مثبت و مىخشكانيد هر جاى روشن صورت صفحه پردهء حساس را مىخورد و جاى سياه و سايه به حالت خود باقى مىماند . پس از تجارب متكاثره نيپس به اشتراك دگر « 4 » نام در

--> ( 1 ) - ظاهرا منظور دانشمند سوئدى شيل ( Scheele ) است . ( 2 ) - در متن « نيپلس » آمده ولى مسلما منظور دانشمند فرانسوى است به نام نيپس Josep hNicephoreNiepce ( 3 ) - قيرجده همان BetumedeJudee است و مترجم ژوده ( يهوديه ) را با جده ( بندر مكه ) اشتباه كرده و منظور از جوهر اسطوخودوس هم Essencedelavande است . از صفحهء مس هم استفاده نمىشده بلكه از صفحهء قلع سود مىجستند . ( 4 ) - Daguerre