محمد حسن خان اعتماد السلطنه

1692

مرآة البلدان ( فارسى )

سواد دستخط جهان مطاع مبارك جناب صدر اعظم ! كتابچهء راپورت يك سالهء صدارت خودتان را كه نوشته بوديد به دقت ملاحظه كردم . مكرر هم خواندم . اشهد بالله تماما خدمات عمده بود كه بدون يك نقطه زياد و اغراق كه با كمال صداقت و درستى و كفايت و عقل به عمل آورده انجام داده‌ايد و مىتوانم بگويم كه هزار خدمت و كارهاى ديگر را كه كرده‌ايد ننوشته ملتفت نشده‌ايد كه من خودم مىدانم كه هريك از آنها را هم ساير وزراء بسياربسيار عمده مىشمرده‌اند و شما قابل نوشتن و مذاكره ندانسته‌ايد و از همهء خدمات بالاتر آسودگى خيال شخص ما بوده است . خلاصه همان‌طور كه نوشته‌ايد از خداوند عالم مسئلت مىنمايم كه عمرى بدهد و ما و شما را موفق كند كه آنچه از خدمات و اصلاحات و خيالات عمده كه براى ترقى ملت و دولت درنظر است كاملا به انجام و اتمام برسد . اين‌كه نوشته‌ايد اگر خبطى يا خطائى يا رفتارى كرده باشيد كه مايهء دلخورى ما شده باشد و به ياد شما بياورم كه در آتيه ترك آن بشود خدا شاهد است بجز خدمت و صداقت و دولتخواهى مفرط و عشق به خدمات دولت و درستكارى چيزى از شما نه تنها دراين يك سال بلكه از اول نوكرى شما الى حال كه صدارت اعظم داريد نه ديده‌ام و نه شنيده‌ام . الحمد لله بجز خوبى چيزى نيست كه نوشته شود . زياده فرمايشى نبود . سنهء 1289 چهارم شهر رمضان پيچىئيل چون در سنهء آتيه موكب همايون عزيمت سفر خيراثر فرنگستان خواهند فرمود ناظم الملك ميرزا ملكم خان كه علاوه بر وزارت مختار و مأموريت به اقامت لندن براى اعلان عزيمت موكب اعلى به فرنگستان به دربار سلاطين فرنگ سمت مأموريت مخصوص دارد در نيمهء رمضان روانهء فرنگستان شد .