محمد حسن خان اعتماد السلطنه
1643
مرآة البلدان ( فارسى )
است بسازد و مسطح و هموار و كالسكهرو نمايد و مشاراليه در انجام اين خدمت بذل مجهود نموده و الحق اين آثار ابد الدهر موجب استراحت و سهولت تردد قوافل و زوار و بهترين وسيله و اسباب دعاگوئى وجود مبارك است . وقايع معظمه كه در اين سال در تمام عالم و اقطار كرهء ارض سانح و واقع شده است اتائونى ينگى دنيا : تعداد نفوس اهالى اتائونى هفتاد و هفت كرور و چهل و شش هزار نفر مىباشد . چهارده شهر در اتائونى هست كه هر شهرى علاوه بر صد هزار سكنه دارد . اسپانيا : استعفاى ملكه ايزابل از حقوق سلطنتى خود به اسم پسرش دن الفنس « 1 » در پاريس . شاهزاده هوهن زلرن « 2 » به واسطهء ضديت فرانسه كه نتيجهء جنگ پروس و فرانسه شد به سلطنت نرسيد . بروز هواخواهان دن كارلوس كه داعيهء سلطنت داشت در ايالت نوار « 3 » . داوطلب شدن دوك داوست « 4 » پسر دويم اعليحضرت پادشاه ايطاليا براى سلطنت اسپانيا . تصديق نمودن دولت اطريش و پروس اين خيال او را و پادشاه شدن او به اين مملكت . قبل از ورود به پايتخت ، ژنرال پريم كه دوك داوست به حمايت او پادشاه شده بود بهدست چند نفر اجنبى مقتول مىگردد و بعد از ورود به پايتخت و گذاشتن تاج سلطنت بر سر موسوم به آمده دويم « 5 » مىگردد . اطريش تعداد نفوس تمام ممالك اطريش در اين سال به هفتاد و يك كرور و چهار صد و چهل و سه هزار و پانصد و نود و دو نفر رسيده است .
--> ( 1 ) - DonAlfonso ( 2 ) - Hohenzollern ( 3 ) - Navarre ( 4 ) - Ducd'Aoste ( 5 ) - AmedeeII ( متن : امد )