محمد حسن خان اعتماد السلطنه
1592
مرآة البلدان ( فارسى )
مال : اسب دوازده رأس ، قاطر چهارده راس ، شتر چهاردهنفر . چادر : پوش قلندرى يك باب ، چادر جزء پنج باب . تكليف سرتيپ دوم در كل اين مراتب نصف تكليف سرتيپ اول است و تكليف سرهنگ نصف تكليف سرتيپ دويم است . در سوار هم آن كه دو هزار سوار دارد رتبهء سرتيپى اول و آنكه هزار سوار دارد رتبهء سرتيپى دوم و آن كه پانصد نفر سوار دارد رتبهء سرهنگى دارد . سرتيپى كه يك فوج دارد اسم سرتيپى از او برداشته نمىشود و مواجب سرتيپى هم به او داده مىشود . اما آن فوج ديگر سرهنگ لازم ندارد اگر سرهنگ داشته باشد از صاحبمنصبان خارج از فوج محسوب خواهند شد . صاحبمنصبان خارج از فوج كلا مواجب شش ماهه خواهند گرفت تا وقتى كه به خدمتى مأمور شوند آن وقت ساليانه مواجب داده مىشود . هر قسمى از قشون كه اين اشخاص مفصله را لازم دارند به آنها داده مىشود : نايب آجودان سه نفر ، مهندس يك نفر ، مشاق دو نفر ، طبيب و جراح سه نفر . اگر صاحبمنصبى بميرد هرگاه اولاد قابل دارد كه كفايت آن منصب را بكند به جاى پدرش برقرار مىشود و اگر طفل است ثلث مواجب پدرش به او داده مىشود تا در مدرسهء مباركهء دارالفنون تربيت شود . اگر در جنگ كشته شود امتيازى به اولاد او داده مىشود كه در همهء مجالس و محافل سرافراز باشد . منصب نظامى به رشوه و تعارف به احدى داده نمىشود و صاحبمنصب نظام و غير نظام بىخيانت و تقصير ثابت از شغل و عمل معزول نمىشود . قوانين اردوها و تنبيهات نظامى از قرار كتابچههاى على حده است كه بعد از اين طبع خواهد شد . انتهى . مناسبات اسلاميه و كثرت روابط از هر مقوله ما بين دولتين عليتين اسلام در پيشگاه نظر همايون اعليحضرت شاهنشاهى اقتضاى آن نمود كه نسبت به دولت عليهء عثمانى و شخص اعليحضرت سلطانى دليل دوستى و احترامگذارى تازه اقامه فرمايند لهذا دراين موقع جناب مشير الدوله حاجى ميرزا حسين خان را كه موقة اجازهء كسب شرف حضور اقدس همايون يافته و در مدت اقامت دربار آندولت از حسن مراودات سفيرانهء خود بر تشييد مبانى و داد بينالدولتين افزوده و آثار و علايم آن را در نزد اولياى فخام هر دو دولت به منصهء شهود آورده بود از درجهء وزير -