روح الله روحه و تاريخ قاجاريه از مجلدات ناسخ التواريخ من مصنفات قدوة الفضلاء ، زبده الفصحاء ، دانشمند بىنظير فاضل نحرير جناب لسان - الملك دام مجده العالى و روزنامه‌هاى دولتى به علاوهء بعضى ثبتها و مرقومات دولتى از قبيل فرامين و احكام و عهدنامه‌ها كه از دارالانشاء دولتى و دفترخانهء مباركه و وزارتخانه‌هاى ديگر براى اين تأليف مبارك در مدت نه ماه به‌دست آورده شروع براين مهم نمود . ولى چون زياده از سه ماه مدت و مهلت نداشت و نگاشتن وقايع يك‌قرن با اين شروح و بدين شروط با اين قلت مجال ، امرى محال مىنمود خاصه كه شرح هر سالى مزين است به وقايع و حوادث عظيمهء تمام اقطار عالم و كليهء دول روى زمين به ثبت و ترقيم وقايع پانزده ساله دراين جلد قناعت و اكتفا رفت . اميدوار بعون خداى تعالى چنان است كه در سال ديگر بقيهء تاريخ قرن و وقايع پانزده سال اخير را كه البته به واسطهء حدوث وقايع معظمهء داخله و خارجه از اين جلد مبسوطتر و مشروحتر خواهد بود به پايان آورد و منطبع سازد . اگر در ذكر القاب رجال ، طريق ايجاز و اجمال را اختيار كرده و جز القاب مختصرهء مخصوصهء شاهزادگان والاتبار و وزراى عالىمقدار ، ديگرى را كسوت لقب نپوشانيده يكى به ملاحظهء اختصار اين تاريخ كه فرع و تابع جغرافياست و ديگر به متابعت و موافقت سبك روزنامهء دولت است كه همه‌جا به اسامى فقط اكتفا مىنمايد . اميد است با اين عذر مقبول دراين نكته ، احدى را ايراد و نقض و شكايتى نباشد . همچنين اگر بعضى از معاصرين كه دراين عصر همايون به حسن خدمت و وفور كفايت به مرور زمان مدارج و مراتب نوكرى و چاكرى را طى كرده و الحال در حضرت گردون بسطت پادشاهى قرب و منزلتى به كمال دارند و به مناصب عاليه و مشاغل معظمهء دولت منصوب و مشغول هستند به اقتضاى وضع تاريخ‌نگارى و روزنامه‌نويسى ، ذكرى از مراتب و مدارج متوسطه يا نازلهء آنها در طى اين كتاب مستطاب شده باشد نبايد خاطر هيچيك از اين فقره قرين كراهت و كدورت شود بلكه شخص را كمال شرف و افتخار است نه مايهء ننگ و عار كه شرافت نسب و امتيازات و شئونات موروثى را از خود سلب كرده قدم همت پيش نهد و مدارج ترقى را به پاى خويش بسپرد تا به اعلى مقام ترقى نايل و و اصل شود چنان كه