است : چون راه آمل به عراق ، به واسطهء بعضى پرتگاهها و مضايق و باتلاقها و نبودن پلها بر روى هراز و ساير رودخانه‌ها و نبستن بعضى سدها مايهء تعسر عبور قوافل مازندران به عراق و روندگان عراق به مازندران بود و هر سالى خاصه در زمستان چندين نفس محترم هلاك و دواب و اموال بسيار تلف و عرضهء خسار مىشد ، راى جهان‌آراى شاهنشاهى كه مبتنى بر اشاعهء عدل و افاضهء خير و تسهيل مشكلات و تحصيل ترقيات و ترفيه عباد و تعمير بلاد است متعلق و متوجه رفع اين غايله گرديده در رمضان سنهء هزار و دويست و هشتاد و نه ، جناب حسنعلى خان وزير فوايد « 10 » را كه از رجال آزمودهء كارديدهء صاحب علم اين دولت جاويد شوكت است به اين مهم عالى مأمور فرمود . معظم اليه اين راه را مسطح و موسع و صاف و هموار نموده در مدت وقتى بندها و سدها و پلهاى زياد در مواضع لازمه در كمال استحكام به قاعدهء علم هندسه بسته به اتمام رساندند . اينك از آمل تا دار الخلافهء باهره همه‌جا راه طورى است كه دو عراده و كالسكه كه بخواهند از پهلوى يكديگر عبور كنند بدون تصادف و مزاحمت يكديگر از هم مىگذرند و در هيچ نقطه و موضع از براى عابرين زحمتى نيست . بعد آمل از دار الخلافهء ناصره تقريبا بيست و پنج فرسخ به خط مستقيم و از راه معروف متداول بيست و هفت فرسخ است . آمل : شهرى است از شهرهاى قديم ايران در خراسان در چهارده فرسخى بخارا در سمت جنوب آن و در هفده فرسخى مروشاهجان . امير تيمور گوركان در سنهء هزار و سيصد و نود و دو مسيحى مطابق هفتصد و نود و پنج هجرى به غلبه و يورش آن را مسخر نمود و هم‌اكنون نهايت آباد و در سمت غربى جيحون واقع و تجارت آن رونقى كامل دارد . ياقوت حموى گويد آن را آمل‌زم ( موضعى است در چهار منزلى اين آمل ) و آمل‌شط و آمل‌مفازه نيز گويند . زيرا كه ميانهء اين آمل و مرو بيابان پرخطرى

--> ( 10 ) - منظور امير نظام گروسى حسنعلى خان است كه ساليان دراز در پستهاى نظامى و مناصب سياسى خدمت كرده چند سال سفير ايران در فرانسه و انگلستان و آلمان بوده و چند عنوان و منصب وزارت داشته يك چند به عنوان پيشكار مظفر الدين ميرزا وليعهد همه‌كارهء آذربايجان بوده و سرانجام در ضمن حكومت كرمان در سال 1317 قمرى درگذشته و در مقبرهء شاه نعمة الله ولى در ماهان روى در نقاب خاك كشيده .