ميرزا على خان نائينى ( صفاء السلطنة )
76
گزارش كوير ( سفرنامه صفاء السلطنه نايينى " تحفة الفقراء " ) ( فارسى )
چون در طلب دنيا از بابت رغبتى كه به عالم باقى دارند حق اجتهاد به جاى نمىآرند و در طلب فتوح نيز به واسطهء ميلى كه به علايق دنيوى دارند كما يحب اهتمام نمىنمايند بلكه در اثناى اشتغالات دنيويه جنبهء لاهوتيه ايشان را از صرافت امور مقتضيه و ترقى صورى منصرف نموده از طريق دنيادارى راجع و به صراط انقطاع راغب مىگردند و هنوز صاحب فتوح كليه نشده باز هواجس نفسانى و هوا و هوس حيوانى ايشان را به جلب منافع و كسب معايش مايل نموده ، از راه طلب منحرف مىگرداند . به اينواسطه نه صاحب درجات روحانى مىشوند و نه جالب مقامات جسمانى و سالك را هيچچيز زياندارتر از اين حالت نباشد كه حب الدنيا رأس كل خطيئه و دنيادار را نيز هيچ چيز بيشتر از اين حال به خسران نمىاندازد . گفتم علاج اين درد چيست ؟ گفت : علاج آنست كه همت خود را بر قضاى حوائج مردم مقصور دارد و در اين باب از مذلت و هوان و ملامت و شنعت دوستان و دشمنان نينديشد ، شايد در بين امور خدمتى به مستحقى كرده شود و رعايت حال نيكمردى به جا آيد و دعاى خير ايشان اسباب نجات گردد . [ بيت ] صد سفرهء دشمن بنهد طالب مقصود * باشد كه يكى دوست بيايد به ضيافت خلاصه شب گذشت و مجال خواب به تنگ اندر آمد و از صحبت حاجى حسين هم سير نمىشوم . ناچار وداع گفته ساعت پنج شبگير نمودم . امشب راه هفت فرسخ سنگين است . « 53 » [ جوگند - زفرقند ] روز پنجشنبه نهم : سه ساعت از روز گذشته وارد چاپارخانهء جوگند شدم كه در
--> ( 53 ) - از نيستانك تا جوگند « زفرقند » هفت فرسنگ راه است در اين هفت فرسنگ آب و آبادى در كنار راه نيست و در قسمت جنوبى جاده در دامنهء كوه دهات و قصبه بسيار است كه تا جاده تقريبا چهار پنج فرسنگ فاصله دارند . در قسمت شمالى نيز چندين دهات وجود دارد كه با جاده فاصله دارند .