ميرزا على خان نائينى ( صفاء السلطنة )
90
گزارش كوير ( سفرنامه صفاء السلطنه نايينى " تحفة الفقراء " ) ( فارسى )
حاصل است . بعد از فاتحه خواندن و قرائت قرآن مراجعت به منزل شد . تاريخ وفات مرحوم مستوفى الممالك را مرحوم شهاب اصفهانى نيكو قطعهاى ساخته بر سنگ مرمر حك كردهاند ماده تاريخ اين است : ( طوبى و تبارك لك بالجنة ماواك ) سنهء 1260 « 68 » . چهارشنبه بيست و دوم : بعد از زيارت به مقبرهء مرحوم منوچهر خان معتمد الدوله رفتم . از آن امتيازات كه سى و هفت سال قبل در آنجا ديده بودم ، هيچ باقى نبود ، مگر آئينه سقف و كتابهاى به خط مرحوم استادى آقا محمد باقر سمسورى اصفهانى كه الحق كمال امتياز دارد . عباس بيك گرجى كه دو سال است مواظب امور آنجا است ، مىگويد : مباشرين قبل هرچه بود بردند و خوردند و حالا من فقط غصه مىخورم ( ! ) . قبر مرحوم حاجى آقا اسمعيل پيشخدمت باشى سلام هم در مقبرهء معتمد الدوله است اما از قرار مذكور هيچ خرج ندارد . پنجشنبه بيست و سوم : عصر به زيارت آستانهء مقدسهء حضرت معصومه سلام اللّه عليها فايز شده ، در طرف پيش روى حضرت مقابر و بقاع سلاطين صفوى عليهم الرضوان زيارت شده ، فاتحه خوانده شد . از جمله بقعهء مرحوم شاه عباس است كه بدنهء طاقنماها و فرش زمين كلا سنگ مرمر است . در هر طاقنما دو پارچه سنگ كار شده كه عرض و طول طاقنما را كفايت كرده است و يكپارچه سنگ هم بر بالاى طاقنما كار شده و بر آن كتيبه نوشتهاند به خط ثلث . و دور قبر شاه عباس زير صندوق پولادى كه طلا كوب بوده و طلاى آن را در ايام غلبهء افغان كنده ، بردهاند . شعرى چند حك نمودهاند . از جمله اين شعر ماده تاريخ است . [ بيت ] صندوق چو ساخت عقل تاريخش گفت * صندوق مزار شاه عالم عباس سنهء هزار و چهل و هفت 1047 [ ه . ق ] در اين آستان مقدس از سلاطين صفويه شاه صفى و شاه سليمان و شاه عباس و شاه سلطان حسين رحمهم اللّه مدفونند . امّا از صفويه كسى كه خدمات او در اين استان بيشتر مشهود و معروف است شاه طهماسب است كه بنيان صحن و كاشى كاريهاى اطراف بقعه و رواق كه كلا معرق است و كتيبهها كه هنوز ابدا فتورى به آنها راه نيافته
--> ( 68 ) - ماده تاريخ درگذشت صفاء السلطنه را ميرزا عباس خان مشتاقى ( صفاء السلطنه ثانى ) با كمى تغيير از اين مصراع گرفته است . نگاه كنيد به مقدمه صفحات پيش .