اسد الله معطوفى
689
سنگ مزارها و كتيبه هاى تاريخى گرگان و استرآباد ( فارسى )
دوران از طرف پدر در استراباد حكم مىراند ( نايب الحكومه بود ) امر كرد : « رسد و حصه آهنگرمحله را از بابت سنه ماضيه ( سال قبل ) و سنه صدور حكم از جعفر قلى آقا دريافت دارند و تسليم صاحبان ملك ( از جمله ورثه ميرزا حسين هروى و حاجى رحيم دولوى قاجار ) بنمايند » . 75 بعلاوه اين شاه قاجار نيز مجبور شد بار ديگر در آخرين سالهاى حكومتش ( 1311 ه . ق ) طى حكمى از بيگلربيگى استراباد بخواهد تا : « رعاياى عثمان كلاته ( اصفهان كلاته ) و آهنگرمحله را كه متفرق شده و كوچ نموده بودند ، جمع آورد و به محل قراى خويش بازگرداند » . از آخرين سند تاريخى بازمانده از روستاى آهنگرمحله ، استشهاد نامچهاى متعلق به سال 1343 ه . ق است كه طبق تصميم و تقسيم ميرزا هادى خان هروى سررشتهدار استراباد ، طايفه هروى 2 دانگ ، موقوفه جعفر قلى آقاى قاجار نيم دانگ و ورثه محمد رحيم خان قاجار هم نيم دانگ قريه را در اختيار گرفتند . 76 اما تعدادى از وراث افراد يادشده در گورستان قديمى آهنگرمحله دفن شدهاند . در شرق اين روستا به فاصله 200 مترى قبرستانى با پيشينه كهن همچون قبرستانهاى ميرمحله و قرنآباد به چشم مىخورد . كه در محوطه بزرگ « نارباغ » ( باغ انار ) واقع گرديده است . سنگقبرهاى اين محوطه از نظر جنس سنگها ، تراش آنها ، قاببندىها و نوع خطوط ، بسيار زيبا و منحصر بفرد هستند . بعلاوه اين گورستان در حاشيه هيچ بقعه و امامزادهاى هم واقع نشده است . مشخصات عمده گورسنگهاى اين مكان بدين شرحند : 1 - همه سنگها خاكسترى ، لايهلايه و از نوع رسوبى هستند . 2 - خطوط ثلث و نستعليق آنها بسيار زيبا و از يك نوع چشمنوازى خاص برخوردارند و به احتمال زياد توسط يك يا چند خطاط ، استادكار و سنگتراش و در يك راسته بازار خطاطى يا حجارى شدهاند ( احتمالا در راسته بازار سنگتراشان بازار كهنه استراباد يا نعلبندان ) . 3 - شكل ، فرم و هيبت سنگها اكثرا شبيه به هم هستند . 4 - سنگها با آنكه اشرافى نيستند ولى از نظر هنر حجارى ، خطاطى ، نشانهها و تزئينات بسيار دلچسب مىباشند . 5 - تاريخ فوت روى تمامى سنگها همچون سنگهاى گورستانهاى تاريخى منطقه دهنه محمدآباد كتول ، داراى صفرهاى اضافى هستند ، مثل 0121007 ، 01200020 و . . .