اسد الله معطوفى

645

سنگ مزارها و كتيبه هاى تاريخى گرگان و استرآباد ( فارسى )

گورستان تاريخى معصوم‌آباد در 15 كيلومترى شرق شهر گرگان ، به فاصله 2 كيلومترى شمال جاده اصلى به سوى خراسان ، روستاى معصوم‌آباد واقع شده است . اين روستا همسايه غربى شهر سرخنكلاته محسوب مىشود كه از اواسط دوره قاجار بخشى از اراضى كشاورزى آن جزو تيول و زمين‌هاى اربابى خان‌هاى سرخنكلاته هم محسوب مىشد . قبرستان قديمى معصوم‌آباد بر خلاف بسيارى از روستاهاى ديگر در حاشيه امامزاده‌ها واقع نگرديده ، بلكه زمينى است در جنوب ده كه در حاشيه غربى آن يك چنار قديمى به چشم مىخورد . امامزاده جعفران در نزديكى روستا واقع شده است . هرچند اين گورستان در زمينى به وسعت حدود نيم هكتار و چسبيده به روستاست ، ولى در گذشته مساحت بيشترى داشته و بخشى از آن هم‌اكنون زيربناى خانه‌هاى تازه‌تاسيس اطرافش قرار گرفته است . بنا به اظهار راويان بومى و مسن روستا ، اين قبرستان تا دهه 40 خورشيدى سنگ مزارهاى فراوان و نيز باشكوهى را در خود جاى داده بود . ولى متاسفانه در طى اين چند دهه اخير بسيارى از آن‌ها تخريب ، جابجا ، دفن و يا فرسوده شده‌اند . قريه معصوم‌آباد در زمان حكومت شاهزاده ملك‌آرا بر مازندران و استراباد ، يعنى به سال 1276 ه . ق داراى 285 خانوار و 1665 نفر جمعيت بود كه نشان از بزرگى روستا در عصر ناصر الدين شاه داشت . 51 ولى بااين‌وجود نمىتوان به سادگى پذيرفت كه اين روستا داراى سنگ مزارهاى بسيار مجللى همچون گورستان امامزاده اسماعيل سرخنكلاته و امامزاده ابراهيم روستاى زيارت گرگان ، آق امام روستاى سيجوال بندر تركمن و كريم‌آباد باشد . بااين‌وجود سنگى به تاريخ 866 ه . ق يعنى عصر تيموريان را دارد كه تصوير آن‌را به همراه چند سنگ باشكوه ديگر در صفحات بعد آورده‌ايم .