اسد الله معطوفى

488

سنگ مزارها و كتيبه هاى تاريخى گرگان و استرآباد ( فارسى )

گورستان قديمى گورخوجه يكى ديگر از قبرستان‌هاى تاريخى منطقه حمام دره گليداغ ، گورخوجه نام دارد كه بايد نام اصلىاش در گذشته خوجه‌كر بوده باشد . سنگ قبرهاى اين محل به چند صورت ديده مىشوند كه يك نوع آن‌ها شاخص ، منحصربفرد و با اين مشخصات مىباشند : 1 - كله‌قوچى 2 - استوانه‌اى و به هيبت آلت مردانه 3 - سنگ‌هاى تخت و خوابيده كه نوعى گهواره‌اى سبك و با ابعاد كوچكتر محسوب مىشوند . بر قسمتى از سنگ‌هاى نوع سوم گودالى تعبيه كرده‌اند كه محل تجمع آب باران محسوب مىگردند ، همانند سنگ‌هاى گورستان‌هاى هوتن ، بهاء الدين و گميش‌تپه‌جيق ، البته با فرم و شكل‌هاى متفاوت‌ترى كه خاص همين گورستان است . از شاخصه‌هاى ديگر سنگ قبرهاى اين مكان ستبرى ، خشن ، سنگينى ولى درعين‌حال باشكوهى و جالبى آن‌ها است . اين سنگ‌ها از هر نوع تزئينات هنرى بىبهره‌اند ، حتى بر خلاف سنگ‌هاى گورستان عوض‌بردى ايشان ، نام و نشان و علامت ( تغما - تمغا ) كه مخصوص طوايف و تيره‌هاى مختلف تركمان بوده‌اند ، بر روى آن‌ها حك نشده‌اند . با توجه به احترام ويژه و كاريزماتيك تراكمهء تيره‌هاى مختلف اين ناحيه در گذشته نسبت به اولياء ( صوفيان ، زهاد و عرفا ) ، احتمال اينكه تعدادى از اين سنگ‌ها به اين افراد يا دلاوران و جنگجويان شهيد و يا خان‌ها و بيگ‌هاى طوايف مختلف باشند ، بسيار زياد است . تصاوير نمونه چنين سنگ‌هائى را در صفحات بعد ارائه داده‌ايم .