اسد الله معطوفى

1026

سنگ مزارها و كتيبه هاى تاريخى گرگان و استرآباد ( فارسى )

گورستان كوهستانى و تاريخى چمن‌ساور به اين روستاى كوهستانى و مصفا از دو طريق مىتوان دسترسى پيدا كرد . نخست از طريق كردكوى و جهان‌نما كه از سوى غرب به چمن‌ساور مىرسد . دوم از راه شاهكه كه بايد از اين‌جا به سوى حاجىآباد و سپس سه راهى پس از آن رسيد . از اين سه راهى به سوى جنوب سرانجامش به روستاى چمن‌ساور ختم خواهد گرديد . نگارنده به وسيله تراكتور از شاهكوه تا سه راهى يادشده را يك و نيم ساعت و سپس از سه راهى تا روستا را نيم ساعته طى طريق نمود . از چمن‌ساور هم گورستان آن‌كه در اطراف يك بقعه واقع شده حدود 40 دقيقه پياده‌روى دارد . در گورستان امامزاده چمن‌ساور حدود 40 سنگ قبر سالم مشاهده مىشوند و تعدادى هم بر اثر سرما شكسته و متلاشى شده‌اند . سنگ‌اى موجود از نظر جنس ( لاشه‌سنگ‌ها كوهستانى ) ، رنگ و هيبت كلى ( فرم ) تقريبا شبيه به هم هستند . ولى از نظر نقوش در تعدادى از آن‌ها شاخصه‌هاى قابل اهميتى ديده مىشوند كه مهم‌ترين آن‌ها عبارتند از : 1 - نقوش رمزى و علائم آئينى آن‌ها بيش‌تر در شكل هندسى مخصوصا خطوط شكسته و دايره نمايان هستند . 2 - در اين‌جا هم بسيارى از سنگ مزارها بدون متن و فقط مزين به تعدادى علائم و نقوش ستند . 3 - متن صلوات كبير در تعدادى از سنگ‌ها قابل رويت مىباشند . 4 - بر روى سنگ‌هاى اين گورستان نيز نقش ابزارهاى جنگى حك شده‌اند ، ولى ويژگى خاص آن وجود تصاوير شير و پلنگ در كنار اين ابزارها بر روى تعداد كمى از سنگ‌ها است . 5 - در اين گورستان قبرها انگار دو پوسته‌اند و يا يك لايه دوغ‌آب‌مانند بر روى آن‌ها داده شده و سپس نقوش را كنده‌كارى نموده‌اند . نمونه از اين نوع سنگ‌ها را كه يك لايه روى ان فرسوده و ريخته است و جاى حكاكىها بر روى اصل سنگ باقىمانده را ارائه داده‌ايم .