سيد حسين مدرسى طباطبائى ( گردآورى )

35

قم نامه ( مجموعه مقالات ومتون درباره قم ) ( فارسى )

كه آن را حسن بن على حسن بن عبد الملك قمى در سال‌هاى 805 - 806 به دستور خواجه ابراهيم پنجمين امير خاندان به فارسى برگردانده است . « 1 » . ج - بناها . از اين خاندان هفت بنا در قم و پيرامون آن تاكنون به جاى مانده كه هريك از نفائس آثار قديم ايران ، و بخصوص در هنر گچ‌برى از نمونه‌هاى بسيار ارزندهء فن شمرده مىشود . توصيف دقيق اين بناها همراه متن كتابه‌هاى آن در كتاب تربت پاكان آمده « 2 » و در اين‌جا تكميل بحث را به اجمال تمام از هريك ياد مىشود : 1 - 3 ) آرامگاه‌هاى امراء خاندان . سه بناى مرتفع با گنبدهاى برجى هرمى در نزديك يكديگر ، درون باغى در شرق قم نزديك دروازه كاشان اين شهر كه آن را در اصطلاح محلى « باغ گنبد سبز » مىنامند . گنبد هرمى يكى از سه بنا فروريخته و اكنون برجاى آن سقفى ضربى بنياد نهاده‌اند . يكى از اين سه تاريخ ندارد . بناى ديگر مورخ 761 آرامگاه خواجه اصيل الدين و فرزندش خواجه على اصيل نخستين امير خاندان ، كه على بن محمد بن ابو شجاع بنا ، آن را به دستور خواجه على صفى دومين امير خاندان بنا كرده است . بناى سوم در ميان آن دو مورخ 792 ، آرامگاه خواجه على صفى و فرزندش امير جلال الدين و برادرش خواجه عماد الدين محمود « 3 » . 4 ) بناى مزار خديجه خاتون در پنج فرسنگى جنوب قم از غياث الدين

--> ( 1 ) . ترجمهء كتاب قم ، ديباچه - ص 2 و 3 . ( 2 ) . نيز مجلهء بررسيهاى تاريخى ، شمارهء 4 سال هشتم ، صفحات 28 - 64 / مجلهء هنر و مردم ، شمارهء 132 ، صفحات 36 - 47 / مجلهء وحيد ، سال پنجم ، شمارهء 7 - 9 و جاهايى ديگر با خطاهايى در خواندن متن كتابه‌ها . ( 3 ) . وصف بناها در تربت پاگان 2 : 52 - 60 .