أحمد بن يحيى بن جابر ( البلاذري ) ( مترجم : محمد توكل )
15
فتوح البلدان ( فارسى )
كه رسول خدا در مورد وادى مهزور حكم داد كه زمين بالاتر مىتواند از جريان آب به زمين زيردست ممانعت كند تا به دو قوزك رسد ، سپس به اراضى سفلى روان سازد . عمرو بن حماد بن ابى حنيفه از مالك بن انس و او از عبد الله بن ابى بكر بن محمد بن عمرو بن حزم انصارى و او از پدر خود روايت كرد كه رسول الله ( ص ) در مورد وادى مهزور و مذينيب رأى بر آن داد كه آب تا حد قوزك نگهدارى شود و سپس از زمين اعلى به اسفل جريان يابد . مالك گويد كه رسول الله ( ص ) نسبت به آب بطحان نيز به همين سان حكم كرد . حسين بن اسود عجلى از يحيى بن آدم و او از يزيد بن عبد العزيز و او از محمد بن اسحاق و او از ابو مالك بن ثعلبة بن ابى مالك و او از پدر خود حكايت كرد كه بر سر مهزور ، رود بنو قريظه ، مرافعه نزد رسول الله ( ص ) بردند و او رأى داد كه آب چون به دو قوزك رسد زمين بالا نمىتواند اراضى پايين را از آن محروم سازد . حسين از يحيى بن آدم و او از حفص بن غياث و او از جعفر بن محمد و او از پدر خود روايت كرد كه رسول الله ( ص ) در باب وادى مهزور حكم داد كه حق صاحبان نخلستان از آب تا حد دو پاشنه ، و صاحبان كشتزارها تا بند نعلين است و از آن پس آب به آنكه پايينتر است داده شود . حفص بن عمر دورى از عباد بن عباد و او از هشام بن عروه و او از عروه نقل كرد كه رسول الله ( ص ) گفت : بطحان بر بابى از ابواب بهشت است « 1 » .
--> ( 1 ) . متن حديث چنين است : « بطحان على ترعة من ترع الجنة » . ترعه در اين مقام به معنى باب است ، چنان كه محمد بن سعد در اسناد خويش از سهل بن سعد روايت كرده است كه گفت : « آيا مىدانيد ترعه چيست ؟ گفتند : بلى ، باب است . گفت : آرى ، ترعه همان باب است . » ( رك . محمد بن سعد كاتب واقدى : الطبقات الكبرى ، ذكر منبر رسول الله )