بصير احمد دولت آبادى

473

شناسنامه افغانستان ( فارسى )

تره‌كى و كودتاى 7 ثور سال 1357 در روز پنج‌شنبه 7 ثور سال 1357 در اثر كودتاى خونينى كه از سوى حزب دموكراتيك خلق افغانستان ( مركب از جناج خلق و پرچم كه يك سال قبل ائتلاف كرده بودند ) و با همكارى و طرح روسيه ترتيب يافته بود ، به حكومت نيم‌قرنهء استبدادى آل يحيى خاتمه داده شد . اين حكومت خانوادگى ، در روز 23 ميزان 1308 روى كارآمد و نادر خان زمام امور را بر عهده گرفت . در روز 16 عقرب 1312 با فير سه گلولهء عبد الخالق فرم حكومت تغيير يافت و زمامدارى آن به جانشين نادر سپرده شد كه در طول 40 سال سلطنت كارى براى ملت و آبادانى كشور انجام نداد ، تا اين‌كه در شب 26 سرطان 1352 حكومت رنگ ديگرى به خود گرفت و داوود خان به عنوان اولين رييس جمهور افغانستان به كرسى قدرت تكيه زد . با كودتاى هفت ثور ، دست‌پروردگان دربارى براى هميشه از صحنهء حيات سياسى كشور برانداخته شدند . نور محمد تره‌كى ماركسيست شناخته شده و ترتيب يافتهء دربار ، زمام حكومت كودتا را به دست گرفت ، هرچند اولين‌بار اسم عبد القادر به عنوان رهبر كودتا سر زبانها افتاده بود . ظاهر خان كه از دور مترصّد اوضاع بود ، در برابر اين تحول عكس العمل چندان جدى از خود نشان نداد . او اظهار داشت كه « واضح است كه كودتاكنندگان چپ‌گرا هستند و همين امر موجب نگرانى ما شده است . » « 1 »

--> ( 1 ) . روزنامهء اطلاعات ، شمارهء 15597 ، 10 / 2 / 57 .