أبو القاسم جنيد الشيرازي ( مترجم : عيسى بن جنيد الشيرازي )
80
شد الإزار في حط الأوزار عن زوار المزار ( مزارات شيراز ) ( ملتمس الأحباء ) ( تذكره هزار مزار ) ( فارسى )
عبد الله روزى وصف شيخ در نزد وى ميكردند « 5 » گفت شما منزل و مكان او كى دانيد « 6 » و سوگند خورد به حق خداى و گفت من شيخ را در ابتداى امر و حال او ديدم كه چند سال صوفى بود در آن عصر جماعتى شيخان بودند « 7 » و به پيش او « 8 » ميرفتند و در ميان ايشان شخصى بود كه پاى تهى ميكرد و بنزد شيخ ميرفت و نعلين « 9 » بدست خود ميگرفت و همچنين پاى تهى به نظر شيخ « 10 » ميآمد باشد كه شيخ چيزى بگويد و او بشنود . جعفر خلدى « 11 » مطالعه بعضى از تصانيف شيخ ميكرد . روزى گفت تصانيف شيخ بغايت لطيف است و اشارات آن دقيق و رمزهاى آن وقتى معلوم شود و
--> ( 5 ) - جها : در نزد او ميفرمود . معلوم نشد مراد از اين عبد الله بن الحسين كيست ( در شد الازار از وى بنام عبد الله بن حسين ياد شده است ) . ابو نصر سراج در كتاب اللمع ص 248 در باب اشعارى كه از عرفا و صوفيه مروى است گويد : ( و فيما ذكر عبد الحسين قال سمعت احمد بن الحسين البصرى يقول حضرت مجلس الجنيد رحمه الله فسأله رجل مسئله فانشد : نم على سر و جده النفس و الدمع من مقلتيه ينبجس ) الى آخر الابيات الخمسه ، - محتمل است باحتمال بسيار قوى كه مراد از عبد الله بن الحسين مذكور در متن همين شخص باشد كه چنان كه ملاحظه مىشود بيك واسطه از جنيد متوفى در سنه 298 روايت مىكند پس وى بدون شبهه از رجال اواسط يا اواخر قرن چهارم و در نتيجه درست معاصر با شيخ كبير صاحب ترجمه بوده و از نوع روايت او نيز واضح است كه وى از زمره عرفا و متصوفه يا از منتسبين بدان طايفه بوده و زياده بر اين از احوال او چيزى بدست نيامد ( بنقل از حواشى شد الازار علامه قزوينى ) . ( 6 ) - جها : كجا . قزوينى ) . ( 7 ) - جها : و دوران عصر او جماعتى شيخان بودند . ( 8 ) - مد : بودند بسر خود و پيش وى ! ! متن شد الازار چنين است : قال عبد الله بن الحسين حين وصف عند الشيخ و ما عسى رايتم انتم من مكانه و الله لقد رايت ابا عبد الله فى ابتداء امره و قد تصوف منذ سنين يقصده الشيوخ بأسرهم ففيهم من كان نعله معلقا بأصبعه يمشى اليه حافيا و كان يقول هو و يسمعون . ( 9 ) - مد : نعل . ( 10 ) - جها : بنزد شيخ . ( 11 ) - يعنى ابو محمد جعفر بن محمد بن نصير خواص خلدى از مشاهير اصحاب جنيد و متوفى در سنه 348 و خلدى بضم خاء معجمه و سكون لام بقول ياقوت منسوب است بخلد كه نام محله بوده در بغداد و نصير نام جد او در نجوم الزاهره و كتاب اللمع بضبط قلم بضم نون و فتح صاد بر وزن زبير حركات گذارده شده و لابد اين ضبط بىاساس نبوده است ( نقل باختصار از حواشى شد الازار ) .