محمد ربيع بن محمد ابراهيم
73
سفينه سليمانى ( سفرنامه سفير ايران به سيام ) ( فارسى )
كرده بودند باز كشتى از تاجرى نولى « 1 » كرده تدارك نمودند . تفصيل شفقت شاه : و بعد از چند يوم به اتفاق وزير مزبور و جمعى از سيامان از سركار شاه جهت ابراهيم بيك تحويلدار ارمغان مبلغ دوازده كاتى « 2 » نقد و بيست و نه توپ پارچه عمل هند و چين كه مساوى پنج كاتى بود و بهجهت دو نفر قورچى چهارده كاتى نقد و به قدر شش كاتى پارچه و بهجهت يك غلام نه كاتى نقد و پارچه و بهجهت يكنفر جزايرى و يكنفر توپچى هشت كاتى نقد و چهار كاتى پارچه و بهجهت اين كمينه ده كاتى نقد و بيست و هفت توپ پارچه كه مساوى چهار كاتى بوده بعضى را در ميان سه خوان نقره و بعضى را در ميان دو خوان و بعضى را در ميان يك خوان نقاشى گذاشته حاجى حسنعلى و يوزباشيان به استصواب جمعى از سيامان آوردند و به جماعت سيام كه حامل اين هديه عظمى بودند به قدر چهل تومان نقد و جنس بعنوان تكلف داده شد . « 3 » بعد از چند روز شاه بناو سوار شده به طرف سوهان بسير ميرفت بنابر نمايش ناوها و نمودن طريق رفتار و توزك آنها اين بندگان را در تالارى كه در كنار آب ساخته مفروش نموده برده نشانيدند و پادشاه بدستورى كه دارد سوار شده از روى آب مانند عكس آفتاب گذشت . جمله معترضه بر واقفان قواعد حسابدانى و محققان رموز نهانى مخفى و محتجب نماند كه در حينى كه جرعهنوش سر جوش بادهء جام جهاننما ، و گلچين هشت بهشت نگارستان بىخار حقايق انتما ، و مستشمم گلدسته برگزيدهء مضامين بندان معانى پيرا ، زبدهء مطالب محققان عالمآرا ، پسنديدهء ديدهء طالبان بيت المعمور صدق و صفا عارف به عرفات كعبه الاخبار راهنما ، صاحب روضة الصفا در ضميمه كتاب خود بتقريب
--> ( 1 ) - مقتبس از فرانسه « Nolage - Nolis » بمعنى اجاره كردن كشتى مىباشد . ( 2 ) - كاتى « Kati » پول رايج سيام . ر ك به تعليقات شماره 42 ( 3 ) - هديه شاه به سفير فرانسه « Chaumont » 20 توپ پارچه قيمتى زربفت گلدار و 20 توپ پارچه ابريشمى آسترى بود . ( تاشارد . كتاب ياد شده . ص 207 ) سفير فرانسه هم دستور داد پول زيادى براى حاملين هدايا از پنجره بيرون ريختند . . . ( ايضا ) در اينجا تكلف به معنى انعام آمده است .