محمد معصوم البكري ( نامى )
289
تاريخ سند ( تاريخ معصومى ) ( فارسى )
آوردند . از آنجائي كه معلومات ما درين زمينه كامل نيست نميتوان بطور يقين گفت كه اين محمد بن قاسم القرشى همانست كه محمد بن القاسم الثقفى فاتح سند . اگر اين ثابت شد مىتوان نسب سومرگان به محمد بن قاسم كشيد . درين زمينه بايد توجه قارئين را بمقاله ناقدانه علامه سليمان ندوى كه در تاليف پر قيمت خويش العلاقات بين العرب و الهند ( عرب و هندكى تعلقات ، صص 304 - 390 ) درج نموده جلب كنيم ؛ و نيز يك عالم سندى مولوى عبيد اللّه شايق كتابچهاى مسمى به دولت علويه ( يا سومرن جي حكومت ) از شجرهء آبائى سومرگان و تاريخ گلزار سند منظوم تاليف مولوى عبدالرحيم سومره جمع نموده در سنه 1929 چاپ كرده است و ليكن هيچ اهميت تاريخى ندارد . عجالة به اين بيان اكتفا كرده نتائج تحقيق خود را براى آتيه بتعويق مىاندازيم . الآن بطور مقايسه فهرست اسماى حكام سومره بر وفق تاريخ معصومى و تحفة الكرام و دولت علويه مىدهيم : تاريخ معصومى 1 - سومره 2 - بهونگر 3 - دودا 4 - تارى 5 - سنگهار 6 - همون زن سنگهار و برادرانش و برادران دوده تحفة الكرام 1 - سومر 445 - 464 2 - بهونگر توفى 461 3 - دودا توفى 485 4 - سنگهار توفى 500 5 - خفيف توفى 536 6 - عمر توفى 576 دولت علويه 1 - سومره توفى 448 سنه هجرى 1 - عصامالدين بهرنگر توفى 466 3 - صمصامالدوله دوده ، در 481 ه گوشه نشين شد 4 - زينب ( تارى ) در 491 ه از تخت دست بردار شد 5 - شهابالدين سنگهار توفى 503 6 - فخرالملك ، برادر همون براى يك سال حكومت كرد