أحمد بن محمد الهمذاني ( ابن الفقيه الهمذاني ) ( مترجم : ح . مسعود )

156

البلدان ( بخش مربوط به ايران ) ( فارسى )

رسيد به كوه گريخت . به جايى به نام طاق « 1 » - و اين جاى خزانهء پادشاهان فارس بود و نخستين كس كه اينجا را خزانه كرده بود منوچهر بود و آن نقبى بود در كوهى ، كه دو مرد آن را نگهبانى همى كردند . اين دو مرد هميشه توشه با خود داشتند و نردبانيشان بود از ريسمان كه از سر كوه ، به سوى هر كس كه مىخواستند بالايش برند مىآويختند . و گر نه بى گمان هيچ گونه راهى بدان نبود . آن خزانه سپس به دست مازيار افتاد و او آنچه در آن بود بر گرفت . سليمان بن عبد اللّه گويد : در كنار اين طاق جايى است چونان دكانى و چنان است كه اگر انسانى بدانجا رود و آن را با پليدى بيالايد ، ابرهايى شگفت بالا آيند و بر آن بارند تا آن را شست و شو دهند و پاكش كنند . اين در آنجا مشهور است و مردم آن ناحيه بدانند . بدين گونه هيچ پليديى بر آن نماند نه در تابستان و نه در زمستان . چون اسپهبد بدان طاق گريخت ، ابو الخصيب سرهنگانى چند و سپاهى در پى او فرستاد . و خود به ساريه آمد . و در آنجا منبرى نهاد . در آمل نيز منبرى نهاد . و دو مسجد در اين دو شهر بساخت و بر مردم خراج و جزيه بگذاشت . چون ابو الخصيب در شهر جايگزين بشد ، اسپهبد به ديلم بگريخت . و از آن پس يك سال بزيست و پس از آن در گذشت . ابو الخصيب يك سال و نيم والى طبرستان بود . سپس ابو العباس طوسى والى آن سامان شد . بعد از اين دو كس ، ابن خزيمه دو سال ، و روح بن حاتم بن ماهويه دو سال و نيم ، و خالد بن برمك پنج سال والى آنجا شدند . خالد در آنجا كارهايى شگفت كرد و بر گنجينه‌هاى پادشاهان ايران در آن طاق ، و دختران مسمغان دست يافت . [ پس از خالد ] عمر بن علا چهار سال ، و سعيد بن دعلج دو سال ، سپس باز عمر بن علا دو سال ، و تميم بن سنان سه سال والى طبرستان شدند . سپس گروهى بسيار يكى پس از ديگرى ، يك سال و دو سال و بيشتر

--> ( 1 ) - رك : لسترنج ص 399 .