مشكّل شود بعلم حكيم . ( 111 ) و حقّ به نزديك عقلا آنست كه اشتباه به دو زايل شود ، و بزرگتر اشتباهى اندر متشابهات كتابست ، كه آن جز بتأويل برنخيزد ، چنانك خداى تعالى « 1 » سپس از آنك متشابهات كتاب را ياد كرد ، گفت : « 2 » تأويل جز خداى و بزرگان و پنجه « 3 » فرو بردگان اندر علم دين « 4 » كسى نداند ، بدين آيت : قوله « وَ ما يَعْلَمُ تَأْوِيلَهُ إِلَّا اللَّهُ وَ الرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ . » « 5 » اندر اين قول گفته شدست كه اشتباه بتأويل زايل شود . و چو چنين است ، ظاهرست كه حقّ خداوند تأويل است ، از بهر آنك حقّ به دو همى حقّ شود و پديد آيد ، و باطل به دو همى باطل شود از متشابهات ، چنانك خداى گفت : قوله « لِيُحِقَّ الْحَقَّ وَ يُبْطِلَ الْباطِلَ وَ لَوْ كَرِهَ الْمُجْرِمُونَ . » « 6 » و حقّ « 7 » تأويلست ، و دليل بر آنك حقّ تأويل است قول خدايست سبحانه كه حكايت كرد از يوسف النّبى - عليه السّلام - كو مر يعقوب را گفت « اى پدر ! اين تأويل از خواب منست كه منش ديدم ، و خداى مر آن را حقّ كرد » بدين آيت : قوله « وَ قالَ يا أَبَتِ هذا تَأْوِيلُ رُءْيايَ مِنْ قَبْلُ ، قَدْ جَعَلَها رَبِّي حَقًّا . » « 8 » و مر اين حقّ را ظاهركننده‌اى هست ، و ظاهر كنندهء حقّ « 9 » سخنان خداى سبحانه « 10 » است ، چنانك گويد : قوله « وَ يُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُحِقَّ الْحَقَّ بِكَلِماتِهِ وَ يَقْطَعَ دابِرَ الْكافِرِينَ . » « 11 » واجب آيد كه خداوند تأويل و گزارندگان تأويل بفرمان او « 12 » سخنان خداىاند ، چنانك عيسى - عليه السّلام -

--> ( 1 ) تعالى : + گفت A ( 2 ) گفت : و گفت A ( 3 ) و پنجه : و پنج A ( 4 ) علم دين : عالم دينى A ( 5 ) سورهء 3 ( آل عمران ) آيهء 5 ( 6 ) سورهء 8 ( الانفال ) آيهء 8 ( 7 ) و حق : و چو حق A ( 8 ) سورهء 12 ( يوسف ) آيهء 101 ( 9 ) حق : + سبحانه A ( 10 ) سبحانه : - A ( 11 ) سورهء 8 ( الانفال ) آيهء 7 ( 12 ) او : او و A