چادرهاى شريف ، پس از بازگشت وى از عرفات ، توقف نمود و استراحت كرديم . مجددا به راه خود ادامه داده و در ساعت دو و سى و پنج دقيقه به مزدلفه رسيديم . سپس در ساعت 4 و 35 دقيقه به عرفات وارد شديم . بنابراين از اردوگاه تا عرفات را در 5 ساعت و 35 دقيقه طى كرديم كه در ميان آن يك ربع ساعت به استراحت پرداختيم . راهى را كه طى كرديم شنزار بود ؛ به گونه‌اى كه پا در آن فرو نمىرفت . اين راه توسط كوههاى سر به فلك كشيده از دو طرف احاطه شده بود كه در منطقه منا و مزدلفه و ميانهء راه مزدلفه و عرفات ، از هم فاصله مىگرفتند . در سراسر اين راه ، همه گونه نيازمنديهاى حاجيان از آب و قهوه و چاى و خوردنيهايى از قبيل گوشت ، برنج ، عدس پخته و خام و شكر و شيرينىجات و لباس و جز اينها به فراوانى به فروش مىرسيد . هنگامى كه به عرفات رسيديم ، در جايگاه همه سالهء محمل مستقر شديم ، چادرها برافراشته شده بود و كليه وسائل و لوازم مورد نياز هر فرد كه بيشتر شبانه با سربازان و خدمتكاران در معيت افسرى ارسال گرديده بود ، همگى آماده و مهيا بود . پس از آن كه جاى هر شخص تعيين گرديد ، بنابر احتياط ، با آن كه روز هشتم ذى الحجه بود به احتمال آن كه ممكن است 9 ذى الحجه باشد ، همگى رو به سوى « جبل الرحمه » نهاده و ساعاتى را بر روى اين كوه به راز و نياز با معبود خود سپرى كرديم . لازم به يادآورى است ، در صورتى كه اول ماه بر همه ثابت شده باشد ، جايى براى شك و احتياط باقى نمىماند ، و پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله از روزه شك‌دار نهى فرمودند ، از اين رو اين ممنوعيت پيامبر صلّى اللّه عليه و إله ما را بر آن مىدارد كه روزى را كه به اشتباه ( بلكه ظن و تعيين بر خلاف تصورمان داشتيم ) تصور نموديم نهم ذى الحجه است وقوف نكنيم . در هنگام وقوف ، باران ملايمى باريد ، پس از غروب آفتاب به چادرهاى خود مراجعت كرديم . كوه عرفات و فضاى پيرامون آن كوه عرفات به شكل قوس وسيعى است كه بيابان فراخى به نام « عرفه » را دربرگرفته است . مساحت آن حدود 2 مايل مربع است كه در سمت جنوب اين قوس ، راه به سوى