ابراهيم رفعت باشا ( مترجم : هادى انصارى )
501
مرآة الحرمين ( سفرنامه حجاز و تاريخ و جغرافياى راهها و بقاع متبركه آن ) ( فارسى )
بىسقف مىباشد و بدان « الحصوه » گفته مىشود . در سمت غرب مسجد سه رديف رواق و در شرق آن دو رديف و در شمالش سه رديف و در جنوب آن دوازده عدد رواق دارد . در عكس زير و عكس صفحهء بعد ملاحظه مىنماييد كه بر روى بعضى از نيمطاقها و صحن مسجد كبوتران در حال خوردن دانه هستند . [ تصوير ] از نظر تعداد ستونها در جهت غربى مسجد ؛ يعنى از ديوار جنوبى تا ديوار شمالى 112 ستون و در سمت شرقى مسجد 86 ستون قرار دارد كه چهار ستون نيز پايههاى آرامگاه شريف پيامبر صلّى اللّه عليه و إله را تشكيل مىدهند . در سمت قبلهء مسجد نيز كه روبروى صحن قرار گرفته 107 ستون و در جهت شمال مسجد فقط 18 ستون قرار دارد . بنابراين جمعا 327 ستون از سنگ سخت تراشيده شده به وجود آمده كه روى بيشتر آنها را با مرمر پوشش داده و به آب طلا تزيين نمودهاند . ميان هر دو ستون ، سه آويز شيشهاى قرار دارد كه در آن شمع قرار مىدهند ، آويزهاى مزبور در فواصل ميان ستونها با زنجيرى از نقره متصل گرديده است . مسجد داراى 5 دروازه است كه دو درب آن در سوى غرب مسجد مىباشد ؛