ابراهيم رفعت باشا ( مترجم : هادى انصارى )

478

مرآة الحرمين ( سفرنامه حجاز و تاريخ و جغرافياى راهها و بقاع متبركه آن ) ( فارسى )

گذشتگان از بنا و ساختن قبه بر گور اين بزرگان اجتناب مىكرده‌اند ، بنابراين نشانهء اين گورها ، تقريبا همگى از ميان رفته است . بنابراين قبر تعداد زيادى از آنان جز تعداد اندكى كه بر قبر آنان گنبدى قرار داده شده است نامشخص مىباشد . از افرادى كه قبر آنان مشخص است ، مىتوان ابراهيم و رقيه و فاطمه عليهم السّلام فرزندان رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله را نام برد ، همچنين قبر فاطمه بنت اسد عليها السّلام مادر گرامى على بن ابيطالب عليه السّلام ، عبد الرحمن بن عوف و عبد الله بن مسعود و سعد بن ابى وقاص و اسعد بن زرارة و خنيس بن حذافهء سهمى و حسن بن على عليه السّلام كه در جوار قبر او است برادرزاده‌اش زين العابدين على بن الحسين و ابو جعفر الباقر محمد بن زين العابدين و جعفر الصادق ابن الباقر عليهم السّلام همگى در بقيع است را نام برد . همچنين از افرادى كه قبر آنان در بقيع مشخص است مىتوان از عباس بن عبد المطلب و خواهرش صفيه و برادرزاده‌شان ابو سفيان بن حارث بن عبد المطلب و عثمان بن عفان و سعد بن معاذ اشهلى و ابو سعيد خدرى ، همچنين همسران رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله نام برد ( به جز حضرت خديجه عليها السّلام كه در مكه دفن شده و ميمونه كه در سرف مدفون است ) در اين قبرستان عباس و حسن بن على و افرادى كه با او دفن شده‌اند ، بر قبر همگى آنان گنبد بزرگى قرار گرفته است . همچنان كه گنبدى بر قبر ابراهيم و گنبدى ديگر بر قبر عثمان به وسيلهء سلطان محمود عثمانى در سال 1233 هجرى بنا گرديده است و نيز گنبدهاى ديگرى بر روى مزار همسران پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و اسماعيل بن جعفر الصادق عليه السّلام و امام ابن عبد اللّه مالك بن انس اصبحى ، امام دار الهجره و نافع ، شيخ القراء بنا گرديده است و نيز گنبد ديگرى است به نام قبة الأحزان كه گفته مىشود خانه‌اى بوده است كه حضرت فاطمه عليها السّلام دخت گرامى رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله در آن پس از وفات پدر خود رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله عزادارى و ناله مىكرده است . در بقيع گنبدهاى فراوان ديگرى نيز قرار داشته كه به وسيلهء وهابيها منهدم گرديده است . در تصوير مقابل تعدادى از گنبدهاى ياد شده ديده مىشود . گنبدى كه در سمت راست بيننده قرار دارد ، گنبد ابراهيم است و دومى گنبدى بر روى قبر عقيل [ فرزند ابى طالب و برادر حضرت على بن ابى طالب عليه السّلام ] و سومى گنبدى است كه بر روى مزار همسران پيامبر صلّى اللّه عليه و إله قرار گرفته است و چهارمى گنبدى است كه بر روى قبر دختران رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله رقيه و زينب و ام كلثوم ساخته شده است و پنجمين گنبد