بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي

69

تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )

بدرستى كه ما بالآخره بسوى جزاى پروردگار خود هر آينه رجوع كنندگانيم بمركب چوبين جنازه ، و چون مراكب محل نقل و تحويل‌اند و اعظم نقل از دار دنياست بنا بر اين مناسبت ، اين آيه را در تلو آيهء سابق آورد . و بعد از اين حق تعالى ذكر كفارى كه قبل ازين مذكور بودند مىكند و ميفرمايد كه : [ سوره الزخرف ( 43 ) : آيات 15 تا 19 ] وَ جَعَلُوا لَهُ مِنْ عِبادِهِ جُزْءاً إِنَّ الْإِنْسانَ لَكَفُورٌ مُبِينٌ ( 15 ) أَمِ اتَّخَذَ مِمَّا يَخْلُقُ بَناتٍ وَ أَصْفاكُمْ بِالْبَنِينَ ( 16 ) وَ إِذا بُشِّرَ أَحَدُهُمْ بِما ضَرَبَ لِلرَّحْمنِ مَثَلاً ظَلَّ وَجْهُهُ مُسْوَدًّا وَ هُوَ كَظِيمٌ ( 17 ) أَ وَ مَنْ يُنَشَّؤُا فِي الْحِلْيَةِ وَ هُوَ فِي الْخِصامِ غَيْرُ مُبِينٍ ( 18 ) وَ جَعَلُوا الْمَلائِكَةَ الَّذِينَ هُمْ عِبادُ الرَّحْمنِ إِناثاً أَ شَهِدُوا خَلْقَهُمْ سَتُكْتَبُ شَهادَتُهُمْ وَ يُسْئَلُونَ ( 19 ) وَ جَعَلُوا لَهُ حال از فاعل ليقولن است يعنى مىگويند و معترف ميشوند كه خالق ارض و سما خداى تعالى است حالكونى كه گردانيدند براى خداى تعالى مِنْ عِبادِهِ بعضى از بندگان او را جُزْءاً پاره‌اى از او يعنى گفتند كه ملائكه دختران خداى تعالىاند زيرا كه ولد جزء والدست چنانچه حضرت رسالت پناه صلى اللَّه عليه و آله و سلم فرمودند كه « فاطمة بضعة منى » زجاج گويد كه از كلام فصحاى عرب مستفاد مىگردد كه جزء بمعنى اناث است و تقدير آيه چنين است كه و جعلوا له من عباده اناثا بمعنيى كه گذشت و صاحب كشاف انكار اين كرده و گفته كه تفسير الجزء بالاناث من بدع التفاسير إِنَّ الْإِنْسانَ لَكَفُورٌ مُبِينٌ بدرستى كه آدمى هر آينه كافر نعمتى است آشكارا زيرا كه نسبت ولد بخداى تعالى كفر محض است و كفر اصل همه كفران نعمتهاست أَمِ اتَّخَذَ مِمَّا يَخْلُقُ بَناتٍ آيا اخذ كرد خداى تعالى براى خود از آنچه مىآفريند دختران را وَ أَصْفاكُمْ بِالْبَنِينَ و بر گزيد شما را به پسران ؟ همزه براى انكارست يعنى اينچنين نيست زيرا بنا برين لازم مىآيد