بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي
682
تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )
[ سوره المرسلات ( 77 ) : آيات 29 تا 40 ] انْطَلِقُوا إِلى ما كُنْتُمْ بِهِ تُكَذِّبُونَ ( 29 ) انْطَلِقُوا إِلى ظِلٍّ ذِي ثَلاثِ شُعَبٍ ( 30 ) لا ظَلِيلٍ وَ لا يُغْنِي مِنَ اللَّهَبِ ( 31 ) إِنَّها تَرْمِي بِشَرَرٍ كَالْقَصْرِ ( 32 ) كَأَنَّهُ جِمالَتٌ صُفْرٌ ( 33 ) وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ ( 34 ) هذا يَوْمُ لا يَنْطِقُونَ ( 35 ) وَ لا يُؤْذَنُ لَهُمْ فَيَعْتَذِرُونَ ( 36 ) وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ ( 37 ) هذا يَوْمُ الْفَصْلِ جَمَعْناكُمْ وَ الْأَوَّلِينَ ( 38 ) فَإِنْ كانَ لَكُمْ كَيْدٌ فَكِيدُونِ ( 39 ) وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ ( 40 ) انْطَلِقُوا برويد بدون مكث و توقف إِلى ما كُنْتُمْ بِهِ تُكَذِّبُونَ بسوى آن چيزى كه بوديد شما كه به آن تكذيب مىكرديد يعنى برويد بجانب آتش دوزخ كه شما آن را دروغ مىدانستيد انْطَلِقُوا إِلى ظِلٍّ برويد بسوى سايه يعنى بسوى دخان جهنم كه ذِي ثَلاثِ شُعَبٍ خداوند سه شعبه است كه فرو گيرد بهر شعبه طرفى از كفار را يكى به طرف بالا و يكى به طرف راست و يكى به طرف چپ و تسميهء دخان جهنم بظل اشارت بسواد آنست لا ظَلِيلٍ نيست آن ظل سايه اندازنده و نفع رساننده و چون تعبير دخان جهنم بظل كرد بعد ازين لا ظليل فرمود تا كسى نفهمد كه آن حقيقة ظل است و از آن منتفع توان شد بلكه اطلاق ظل بر آن بواسطهء سواد و تاريكى آنست چنانچه گذشت وَ لا يُغْنِي مِنَ اللَّهَبِ و دفع نكند از ايشان چيزى از شعلهء سوزان آتش جهنم را و بعضى گفتهاند كه مراد از لهب درين جا عطش است إِنَّها تَرْمِي بِشَرَرٍ كَالْقَصْرِ بدرستى كه آتش جهنم مىاندازد شرارهاى كه هر شراره از آن در عظمت و بزرگى مانند كوهى عظيم است كَأَنَّهُ جِمالَتٌ صُفْرٌ گويا كه هر شررى از آن در رنگ شتر زردرنگست تشبيه اول در كمّ است و ثانى در كيف و بعضى صفر را بسود تفسير كردهاند و گفتهاند كه « العرب تسمى سود الإبل صفر الشوب سوادها بصفرة » يعنى شتر سياه را زرد ميگويند بواسطهء آنكه سياهى مشوب و مخلوط برنگ