بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي
مقدمهء مصحح 37
تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )
به وضع غريب و متينى و تصنيف آن را براى مجلس آرايى دانشوران ارجمند به طرز دلپسند محتوى ساخته مطرز بحكايات و آثار أحبار حكماى يونان و هند و فرس و محلل بروايات و أخبار اخيار حضرت قدس ( تا آخر كلام او ) . چنان كه در پيش ( ص 12 ) گفتيم : ترجمة مصنف ( ره ) كه بقلم او نقل شد وافى بشرح حال و كاشف از اوضاع و احوال زندگى او نيست و همچنين است بيانات و تراجم مذكوره از كتب ارباب فن كه علماى تراجم احوال ميباشند چنان كه ملاحظه شد و از نظر گذشت زيرا ترجمهء حال بايد مشتمل بر سوانح مهمهء حياتيهء صاحب ترجمه باشد از قبيل تاريخ ولادت و وفات و كيفيت تحصيل و اسامى مشايخ و تلاميذ و ساير مهمات امور وى در محيط و زمان زندگى خود ؛ و آنچه تا كنون ياد شد مجهولى را از مجهولات مربوط بمفسر چنان كه شايد و بايد كشف نكرد اكنون ناچار شده بتحقيق از گوشه و كنار و بتتبع از خارج مىپردازيم تا شايد بدين وسيله بتوانيم اطلاعات فى الجملهاى در دسترس خوانندگان بگذاريم . پس از خدا يارى ميجوئيم و مىگوييم : اما تاريخ ولادت مصنف ( ره ) به هيچ وجه بدست نميآيد ليكن از عبارتى در محبوب القلوب استكشاف مىشود كه وى بسال هزار و پنجاه و هشت هجرى از تحصيل فارغ و عالمى جامع و فاضلى بارع بوده بطورى كه داراى مقام مقابلهء كتب و تصحيح آنها بوده است و آن عبارت اين است كه مصنف ( ره ) در مقالهء اولى از كتاب محبوب القلوب ضمن ترجمهء حال جالينوس حكيم بعد از نقل حكايت حريقى كه در روميه اتفاق افتاده و كتب بسيار نفيسى از جالينوس در آن حادثه طعمهء حريق شده گفته است ( ص 51 نسخهء مطبوعه ) : أقول : و قد حدث لى أيضا حادثة كما وقع لجالينوس من حرق الكتب النفيسه قريبا من ستمائة مجلدة مع البيوت و سائر الاشياء فى الحريق الذى سنح فى بلدة اللاهجان