الملا فتح الله الكاشاني

81

تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى )

معلوم خواهيم داشت به قدر اعمال و امروز صف زدگانيم و به پاكى و پاكيزگى ياد كنندگان ملك متعال آورده‌اند كه مشركان مكه پيش از بعث پيغمبر ميگفتند كه اگر كتابى از آسمان نازل شود ما دست از لوث شرك و كفر شسته منقاد او ميشديم و اوامر و نواهى آن را اطاعة ميكرديم و چون قرآن كه اشرف كتب سماويست نازل شد به آن نگرويدند و بر كفر خود مصر شدند حق تعالى فرمود كه . وَ إِنْ كانُوا و بدرستى كه بودند كافران قريش پيش از بعثت . لَيَقُولُونَ لَوْ أَنَّ عِنْدَنا ذِكْراً ميگفتند هر آينه اگر نزديك ما بودى كتابى مِنَ الْأَوَّلِينَ از جنس كتب پيشينيان يعنى بر ما كتابى نيز نازل مىشد همچنانكه بايشان آمد . لَكُنَّا هر آينه مىبوديم ما عِبادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِينَ بندگان خدا كه پاك كرده شدگان باشند از لوث شرك و كفر باخلاص عبادت كنندگان خدا و چون قرآن نزول اجلال يافت . فَكَفَرُوا بِهِ پس نگرويدند به او فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ پس زود باشد كه بدانند عاقبت كفر و شرك خود را كه مغلوبيت است در دنيا و عقوبة در عقبا بعد از آن به جهت زيادتى تهديد و وعيد ايشان ميفرمايد كه . وَ لَقَدْ سَبَقَتْ كَلِمَتُنا و هر آينه پيشى گرفته است سخن ما لِعِبادِنَا الْمُرْسَلِينَ براى بندگان ما كه فرستاده شدگان بودند يعنى پيغمبران و آن سخن در لوح محفوظست به اين مضمون كه . إِنَّهُمْ بدرستى كه رسولان ما لَهُمُ الْمَنْصُورُونَ هر آينه ايشانند نصرت داده شدگان . وَ إِنَّ جُنْدَنا و بدرستى لشگريان ما متابعان انبياء مااند لَهُمُ الْغالِبُونَ هر آينه ايشانند غلبه كنندگان بر كافران در عقبى و دنيا اما در دنيا بنصب حجة و قتال و اما در عقبى بعلو ايشان بر آنها و در روايت آمده كه هيچ پيغمبرى در حرب مغلوب نشده و مقتول نگشته بلكه قتل او بر وجه حيله و يا در غير حرب بوده و در اين صورت نيز حق تعالى امت او را بعد از او نصرت كرامت فرموده و چونكه نصرت قوم در حكم نصرت اوست پس او گوئيا شرف نصرت يافته و بعد از ذكر دلايل واضحه بر بطلان اهل شرك با وجود حجج روشن كه قدم از ظلمت كفر و شرك بيرون نمينهد ميفرمايد كه . فَتَوَلَّ عَنْهُمْ پس روى بگردان از ايشان حَتَّى حِينٍ تا هنگام امر بقتال و زمان انقضاى امهال و وعدهء نصرت كه روز بدر است يا روز فتح مكه و غير آن و نزد ابن عباس مراد از حين وقت مرگ ايشانست يا روز قيامت نزد بعضى ديگر