الملا فتح الله الكاشاني
208
تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى )
را فرض نموده بر هر كه مسلمانست پس اين آيه را تلاوت نمود و آنگه فرمود كه اقتراف حسنه مودت ماست كه اهل بيتيم و اسمعيل بن عبد الخالق از امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده كه اين آيه نازلشد در حق ما كه اهل بيتيم و ذكر غفران و شكر بعد از اقتراف مودت اهل البيت دلالت صريح دارد بر مغفرت خطاياى محبان اهل البيت و قبول ايشان و لهذا در حديث وارد شده كه حبنا اهل البيت ليحيط الذنوب عن العباد كما تحط الريح الشديدة الورق عن الشجرة يعنى دوستى ما كه اهل بيتيم ميريزاند گناهان را از بندگان همچنان كه ميريزاند باد سخت برگ را از درخت آوردهاند كه چون آيه فرض مودت فرود آمد گروهى كه در اعتقاد راسخ نبودند رسول را متهم ساختند به اين كه مراد اين مرد آنست كه مردمان را باهل بيت خود ترغيب مينمايد تا در حكومت و امامة مطيع و منقاد ايشان شوند حق تعالى رد قول ايشان فرموده كه نچنانست كه ايشان گمان مىبرند كه محمد اين سخن را افترا كرده . أَمْ يَقُولُونَ افْتَرى بلكه ميگويند ايشان كه محمد بر بافته است عَلَى اللَّهِ كَذِباً بر خداى دروغ را در عدم انزال آيه مودة فَإِنْ يَشَإِ اللَّهُ پس اگر خواهد خداى يَخْتِمْ عَلى قَلْبِكَ مهر نهد بر دل تو و قرآن را بر تو فراموش گرداند اگر قصد افترا كنى پس نزد اينحال چگونه قادر باشى بر افترا و مثل اينست آيه و لو تقول علينا بعض الاقاويل لاخذنا منه باليمين و نزد مجاهد و مقاتل معنى آنست كه اگر خواهد خداى مهر نهد بر دل تو تا از ايذاء و اسناد سحر و افتراء به تو متضرر نگردى وَ يَمْحُ اللَّهُ الْباطِلَ و محو كند خداى و نابود سازد كجى و ناراستى را وَ يُحِقُّ الْحَقَّ و ثابت گرداند حق را بِكَلِماتِهِ بسخنان خود كه وحى است يا بقضائى كه خط رد بر آن كشيده نشود در نصرت دادن تو بر ايشان چنان كه در جاى ديگر فرموده كه بل نقذف بالحق على الباطل إِنَّهُ بدرستى كه خداى عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ داناست در هر چه در دلهاست يعنى صدق تو و مظنه افتراى ايشان به تو بر او پوشيده نيست پس بر حسب اعتقاد نيك و بد همه را جزا خواهد داد عبد اللّه عباس گفت چون خداى اين آيه فرستاد اهل افترا از آن انديشهء ناصواب پشيمان شده بجناب نبوت مآب آمدند و بر دست و پاى آنحضرت افتادند و گفتند ما گواهى ميدهيم كه تو راستگوئى در جميع اقوال و ما از اين انديشهء بد توبه كرديم و تجديد ايمان نموديم اين آيه آمد كه . وَ هُوَ الَّذِي و او آنكس است كه بمحض تفضل يَقْبَلُ التَّوْبَةَ قبول مىكند توبه را عَنْ عِبادِهِ از بندگان خود يعنى هرگاه به او بازگردد و از گناهان نادم گردد و عزم جزم بر عدم عود توبه كند توبهء او درپذيرد وَ يَعْفُوا و فرو ميگذارد