أبو المحاسن الحسين بن الحسن الجرجاني

92

تفسير گازر ( جلاء الأذهان وجلاء الأحزان ) ( فارسى )

باشد گويد : چرا ايمان نياوردم ، و اگر عاصى باشد گويد : چرا معصيت كردم ، و اگر مؤمن باشد گويد : چرا طاعت و عبادت در زيادت نگردانيدم تا نصيب من از بهشت بيشتر بودى . از پيغمبر خداى تعالى روايت است كه روز قيامت هيچ بندهء مؤمن نباشد كه او را ببهشت برند الّا كه جاى وى در دوزخ بوى نمايند اگر ايمان نياوردى تا شكر در زيادت گرداند ، و هيچ كس را بدوزخ نبرند الّا كه جاى وى در بهشت بوى نمايند تا حسرت وى در زيادت گردد پس اينست معنى [ يَوْمُ التَّغابُنِ ] براى آنكه در اين روز غابن و مغبون پيدا مىشود غبن حقيقى اينست كه در كار آخرتست نه آنكه در كارهاى دنياوى باشد و اگرچه عظيم بود پس هر كه امروز در دنياست بر وى غبنى نرود اين غبن وى را ظاهر نشود و اين شخص كه باشد آنكس كه ايمان آورد و عمل صالح كند كه هر كه ايمان آورد و كردار نيكو كند خداى تعالى وى را فردا در بهشتهائى برد كه در زير درختان آن جويهاى آب روان باشد و در آنجا جاويد باشد و هميشه ، و آن فوزى عظيم است و ظفرى بزرگوار . [ سوره التغابن ( 64 ) : آيه 10 ] وَ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ كَذَّبُوا بِآياتِنا أُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ خالِدِينَ فِيها وَ بِئْسَ الْمَصِيرُ ( 10 ) و آنان كه بخداى تعالى كافر شدند و آيات خداى تعالى را تكذيب كردند و بدروغ داشتند ايشان اهل دوزخ‌اند در دوزخ جاويد باشند و بد جاى بازگشتنى « 1 » است دوزخ كافران را . [ سوره التغابن ( 64 ) : آيات 11 تا 13 ] ما أَصابَ مِنْ مُصِيبَةٍ إِلاَّ بِإِذْنِ اللَّهِ وَ مَنْ يُؤْمِنْ بِاللَّهِ يَهْدِ قَلْبَهُ وَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ ( 11 ) وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ فَإِنْ تَوَلَّيْتُمْ فَإِنَّما عَلى رَسُولِنَا الْبَلاغُ الْمُبِينُ ( 12 ) اللَّهُ لا إِلهَ إِلاَّ هُوَ وَ عَلَى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ ( 13 ) حق تعالى بر سبيل دلخوشى و تسليت أصحاب مصائب را گفت : هيچ مصيبت بشما نرسد مگر بدستورى خداى تعالى و فرمان وى ؛ از آنچه تعلّق بخداى دارد از مرگ و بيمارى و رنجورى و مصيبت در نفس و سختى و تنگى و قحط ، و هر كه بخداى تعالى ايمان دارد

--> ( 1 ) - در بعضى نسخ : « بازگشتى » .